Słownikowa definicja oszustwa jest aż nader oczywista. Z oszustwem mamy do czynienia w sytuacji, w której nasz klient bądź kontrahent bez naszej wiedzy dopuszcza się nieuzgodnionych wcześniej czynów, które nie tylko budzą nasz sprzeciw moralny, ale również powodują wyraźny uszczerbek na naszych finansach. Oszustwo może polegać także na wprowadzeniu nas przez oszusta w błąd co do okoliczności istotnych dla sformalizowania transakcji.
W polskim systemie prawnym oszustwo (a także „wyłudzenie”) zostało zdefiniowane w 286 artykule Kodeksu Karnego. Art. 286.1. k. k. głosi: „Kto, w celu osiągnięcia korzyści majątkowej, doprowadza inną osobę do niekorzystnego rozporządzenia własnym lub cudzym mieniem za pomocą wprowadzenia jej w błąd albo wyzyskania błędu lub niezdolności do należytego pojmowania przedsiębranego działania, podlega karze pozbawienia wolności od 6 miesięcy do lat 8.”
O innych rodzajach oszustwa w polskim prawie wspomina także Kodeks Cywilny oraz Kodeks Wykroczeń, każdorazowo odnosząc się do właściwego dla siebie obszaru. Tak czy inaczej, każde oszustwo, bez względu na jego wymiar jest czynem haniebnym i podlegającym karze.
Wraz z rosnącą świadomością Polaków względem oszustw, jakich mogą paść ofiarami, zwiększa się niestety także kreatywność oszustów. Istnieje wiele rodzajów oszustw, o których wspomina się w dzisiejszych czasach w mediach. Ofiarami rzeczonych mogą padać nie tylko osoby prowadzące własną działalność gospodarczą, ale też zwykli ludzie.
Do najczęstszych oszustw w Polsce zaliczymy fałszywe akcje charytatywne, fałszywe czeki czy oszustwa związane z zaliczkami i przedpłatami. Znacznym problemem może okazać się kradzież tożsamości i wyłudzenie danych osobowych, której rezultatem może być zaciągnięcie długów na ofiarę – jedynym sposobem na wykaraskanie się z tego rodzaju tarapatów jest długoletni proces sądowy.
Popularnym i często opisywanym rodzajem oszustwa jest „oszustwo metodą na wnuczka”, którego ofiarą padają głównie osoby starsze. W innych sytuacjach możemy spotkać się także z metodą „na policjanta” czy „na żołnierza”. We wszystkich przypadkach oszust wykorzystuje nieświadomość ofiary co do swojej prawdziwej tożsamości i zamiarów, tworząc sytuację stresową, której finałem może być wyłącznie pilne przekazanie mu określonej sumy pieniężnej.
Ofiarami oszustw wszelkiego rodzaju bardzo często padają przedsiębiorcy. Najczęściej dotyczą one fałszywych faktur, czy machinacji związanych z zaliczkami. Niemniej, spora ilość oszustw w XXI wieku to oszustwa internetowe. Do najpopularniejszych oszustw tego rodzaju zaliczymy phishing oraz ransomware.
Pierwsza z metod (phishing) polega na podszyciu się atakującego pod inną osobę lub instytucję, w celu bezpośredniego wyłudzenia pieniędzy bądź zainfekowania komputera ofiary. Druga zaś (ransomware) polega na zainfekowaniu komputera ofiary w taki sposób, że korzystanie ze sprzętu jest niemożliwe aż do momentu zapłacenia atakującemu odpowiedniego haraczu.
Pokaż więcej
Jedno zdanie w internecie może obniżyć sprzedaż o kilkanaście procent. Jedno fałszywe oskarżenie – uruchomić odpowiedzialność karną i cywilną. Opinie konsumentów stały się jednym z najważniejszych czynników decyzji zakupowych, ale ich publikowanie nie zawsze jest wolne od konsekwencji. Dla BiznesInfo dr Jan Szuszkiewicz z kancelarii www.krakowskiprawnik.org wyjaśnia, kiedy krytyka jest legalna, a kiedy zaczyna się ryzyko pozwu.Jaką odpowiedzialność może ponieść autor fałszywej opinii?Gdzie przebiega granica między dozwoloną krytyką a naruszeniem dóbr osobistych?Czy przedsiębiorca ma dziś realne narzędzia, by skutecznie się bronić?
Wyobraź sobie, że odbierasz telefon od osoby podającej się za pracownika twojego banku. Nie proszą o hasło, nie każą instalować podejrzanych aplikacji, a mimo to kilka godzin później z twojego konta znika niemal sto tysięcy złotych. Brzmi jak scenariusz filmu sensacyjnego? Niestety to nowa, brutalnie skuteczna rzeczywistość polskich internautów, którzy padają ofiarą zaawansowanego oszustwa.Oszuści uderzają w emocje ofiaryKonto „techniczne” - jedna z najgorszych pułapekMężczyzna stracił 90 tys. złotych
Te same hasła wracają co roku – i co roku trafiają do wycieków. W 2025 r. lista najczęściej używanych kombinacji w Polsce pokazuje, że użytkownicy nadal wybierają prostotę zamiast bezpieczeństwa. W rozmowie z BiznesInfo Piotr Kukla, ekspert z Krajowego Instytutu Cyberbezpieczeństwa mówi wprost, gdzie zaczyna się realne ryzyko i dlaczego dziś samo hasło często już nie wystarcza.Jakie realne konsekwencje może mieć używanie najpopularniejszych haseł?Czy problem dotyczy wyłącznie osób prywatnych, czy także przedsiębiorców i pracowników firm?Czy wystarczy długie hasło, czy kluczowy jest cały łańcuch dostępu do kont?
Polski system kaucyjny, który wystartował w październiku 2025 roku, miał być przede wszystkim narzędziem ekologicznym. Tymczasem dla wielu przedsiębiorczych Polaków stał się okazją do podreperowania domowego budżetu w sposób, którego ustawodawca prawdopodobnie nie przewidział. Pan Marek, emerytowany inżynier z Mazowsza, udowodnił, że spryt i odpowiednie kontakty pozwalają wycisnąć z przepisów realną gotówkę, zamieniając puste opakowania w stałe źródło dochodu.Kreatywne źródło dodatkowego dochoduWspółpraca, która przynosi duże zyskiLegalny sposób dorabiania do emerytury
Praca w handlu wydaje się schematyczna, jednak codzienność potrafi mocno zaskoczyć. Wykorzystanie systemowych luk przez personel naraża sieci detaliczne na gigantyczne straty finansowe. Tym razem kreatywność za sklepową ladą przekroczyła granice prawa. Kasjerce grozi więzienie, tak oszukiwała sklep.Praca w sklepie nie należy do łatwychTak pracownicy dyskontów oszukują w sklepachPracownica usłyszała prawie 300 zarzutów, tak oszukiwała
Dostałeś SMS z informacją od Google? Zachowaj zimną krew i pod żadnym pozorem nie dzwon pod wskazany numer. 1 marca 2026 roku polscy użytkownicy stali się celem wyrafinowanego ataku, który ma na celu przejęcie ich cyfrowej tożsamości. Wyjaśniamy, jak rozpoznać pułapkę i co zrobić, by nie stracić dostępu do poczty, zdjęć i oszczędności.Wyrafinowana pułapka na użytkowników Google AuthenticatorKogo dotyczy atak i dlaczego jest tak groźnyJak rozpoznać fałszywy komunikat i nie stracić pieniędzyCo zrobić, gdy dostaniesz podejrzanego SMS-a (Instrukcja)
Odbierasz telefon, widzisz znajomy numer swojej infolinii, a głos w słuchawce brzmi nad wyraz profesjonalnie. Zanim jednak uwierzysz w „podejrzaną transakcję” na Twoim koncie, zatrzymaj się – to może być początek perfidnego oszustwa, które w kilka minut pozbawi Cię wszystkich oszczędności. Przestępcy wykorzystują technologię, by podszyć się pod zaufane instytucje i wywołać w Tobie panikę.Wyświetla się numer banku, a dzwoni złodziej. Jak działa spoofing?Te osoby są na celowniku. Dlaczego oszuści wybierają seniorów?Pięć sygnałów alarmowych. Po tych słowach odłóż słuchawkęJak się bronić? Instrukcja bezpieczeństwa krok po kroku
Postęp technologiczny niesie ze sobą coraz nowsze wyzwania i zagrożenia. Jeden z czołowych polskich banków wystosował do swoich klientów ostrzeżenie przed nowym rodzajem oszustwa, które skutkować może między innymi zastrzeżeniem karty płatniczej lub zablokowanie dostępu do bankowości internetowej.Bank Pekao S.A. ostrzegł swoich klientów przed oszustamiUwaga na fałszywe wiadomości. Mogą trafić na skrzynki mailoweJak nie dać się oszukać?
Wprowadzenie systemu kaucyjnego (mechanizmu pobierania opłaty za opakowanie, zwracanej przy jego oddaniu) miało być wielkim krokiem w stronę gospodarki obiegu zamkniętego. Tymczasem stało się poligonem doświadczalnym dla oszustów, którzy w lukach prawnych i technologicznych dostrzegli szansę na nielegalny zarobek.Oszuści znajdują coraz kreatywniejsze sposoby na obejście systemu kaucyjnegoRekordowy przekręt - na jednej butelce zarobił fortunęPolskie prawo przewiduje surowe kary za takie praktyki
Współczesna bankowość mierzy się z rosnącą liczbą prób oszustw telefonicznych. Klienci często ufają połączeniom z numerów przypominających infolinię, co zwiększa ryzyko wyłudzeń. Lubiany bank ostrzega klientów, na to trzeba uważać. Klienci mogą stracić duże sumy pieniędzy.Polacy chętnie korzystają z bankowościTak działają oszuściBank ostrzega klientów, na to trzeba uważać
Dziś niemal każdy nosi w kieszeni urządzenie, które daje dostęp do świata, ale i wystawia nas na celownik przestępców. Operatorzy udoskonalają zabezpieczenia, jednak skala wyłudzeń rośnie. Zanim zaufasz głosowi w słuchawce, zastanów się. To może być najdroższa dyskusja.Telefonia komórkowa w PolsceTe metody wykorzystują oszuściNa to trzeba uważać, tak zabezpieczysz się przed oszustwem
Każdego roku na europejskie rynki trafiają miliony ton plastiku. System kaucyjny miał być lekarstwem na powszechną falę zanieczyszczeń, jednak nowe zasady szybko przyciągnęły uwagę osób szukających łatwego zarobku. Okazuje się, że ekologiczna rewolucja przyniosła ze sobą niespodziewane wyzwania prawne dla branży.Społeczeństwo generuje tony plastikuSystem kaucyjny w Polsce wystartowałTo grozi za próby oszukania systemu kaucyjnego
Miał sprawdzić, czy wpłynęło 48 zł zwrotu za jedzenie. Zamiast tego zobaczył na koncie kwotę, która mogłaby sfinansować pół kraju. Wpis błyskawicznie obiegł internet i został zasypany falą komentarzy. Internauci zaczęli zadawać pytania o bezpieczeństwo bankowości mobilnej, a screen z aplikacji momentalnie trafił na kolejne profile i grupy dyskusyjne.Czy naprawdę można „obudzić się” z miliardowym długiem?Czy to błąd systemu, czy sprytna manipulacja?I dlaczego bank mówi wprost o deepfake’ach i przeróbkach?
Kasy samoobsługowe stały się nieodłącznym elementem niemal każdego dyskontu. Jednak za wygodą i szybkością zakupów kryją się również specyficzne zagrożenia, które coraz częściej testują pomysłowość nieuczciwych klientów. Finał sprawy ze Śremu dla sprawczyni może okazać się niezwykle dotkliwy, bo polskie prawo traktuje oszustwa komputerowe i manipulacje systemami płatniczymi z wyjątkową surowością.Sklepy coraz bardziej zabezpieczają swoje kasy samoobsługoweKobieta 59 razy dokonała oszustwa przy kasie samoobsługowejSurowy finał „sprytnego” oszczędzania
Coraz więcej osób na zwolnieniu lekarskim przekonuje się, że jeden mały kod wpisany przez lekarza może zdecydować o tym, czy ZUS wypłaci zasiłek chorobowy, czy też uzna całe L4 za nieważne pod względem świadczeń. Od kwietnia 2026 roku kontrole stały się skuteczniejsze, a przepisy dały ZUS-owi i pracodawcom większe uprawnienia. Jakie dwa kody najczęściej pojawiają się na zwolnieniach lekarskich i czym się różnią?Co grozi, gdy zlekceważysz ograniczenia wynikające z kodu na L4?Dlaczego ten sam okres niezdolności do pracy może skończyć się pełną wypłatą zasiłku albo całkowitą utratą pieniędzy?
Szaleństwo wyprzedaży i popularność zakupów online to idealny czas dla łowców promocji, ale także dla cyberprzestępców czyhających na nasze pieniądze. Jeden z największych banków w Polsce właśnie wydał ostrzeżenie dla wszystkich użytkowników bankowości elektronicznej. Klienci muszą być szczególnie uważni, bo metody oszustów stają się coraz bardziej wyrafinowane. Chwila nieuwagi może kosztować nas oszczędności życia.Tak wygląda fałszywy e-mail od Santandera. Jeden szczegół zdradza oszustówTego e-maila Santander nie wyśle nigdy. Bank ostrzega klientówKliknąłeś w link z wiadomości? Bank podaje, co trzeba zrobić natychmiast
Instytucje finansowe ostrzegają przed fałszywymi aplikacjami, które mogą przejąć pełną kontrolę nad telefonem i dostępem do rachunku. Mechanizm opiera się na socjotechnice: presji czasu, podszywaniu się pod pracownika banku lub kupującego z portalu sprzedażowego oraz wysyłaniu linków prowadzących do instalacji dodatkowego „zabezpieczenia”. W praktyce jedno kliknięcie może oznaczać utratę danych i możliwość wykonywania operacji bez wiedzy właściciela urządzenia.Jak działa ten schemat i dlaczego jest tak skuteczny?Czego banki nigdy nie wymagają od klientów?Kto odpowiada za utracone środki w świetle przepisów?
Największy bank w Polsce ostrzega przed popularną metodą wyłudzania pieniędzy, która wciąż kończy się tragicznie dla wielu klientów. Apel zdradza nie tylko, na co zwrócić uwagę podczas pobierania gotówki z bankomatu, ale też jak zachować się, gdy zauważymy zagrożenie. Bank przypomina, że wystarczy pamiętać o kilku prostych zasadach, by realnie ograniczyć ryzyko straty środków. Do podobnych przypadków kradzieży dochodzi również poza Polską.
Cyfrowa codzienność daje wygodę, ale też wystawia użytkowników na nowe zagrożenia. W ostatnich dniach instytucje państwa zaczęły bić na alarm, wskazując na niepokojący schemat działań przestępców. Jeden nieuważny ruch może mieć konsekwencje, których nie da się cofnąć. Gdzie dziś kryje się największe ryzyko Jeszcze niedawno oszustwa internetowe kojarzyły się z prostymi metodami i łatwymi do wychwycenia błędami. Dziś granica między prawdziwą usługą, a fałszywą imitacją bywa niemal niewidoczna. Przestępcy coraz częściej korzystają z narzędzi, które doskonale imitują znane rozwiązania, a ich działania są precyzyjnie zaplanowane i skierowane do szerokiego grona odbiorców.Cyfrowe zaufanie wystawione na próbęSchemat, który powtarza się coraz częściejFałszywe aplikacje banków i maile z urzędów. Państwo publikuje ostrzeżenia
Oszustwa „na doradcę inwestycyjnego” to plaga, która coraz częściej uderza w najsłabszych uczestników rynku finansowego. Tym razem jednak historia seniora, od którego bank domagał się spłaty gigantycznego długu, znalazła swój finał na sali rozpraw. Wyrok Sądu Okręgowego w Częstochowie może stać się drogowskazem dla tysięcy osób, które padły ofiarą manipulacji i straciły oszczędności życia przez tzw. kredyt na klik.Senior z Częstochowy padł ofiarą perfidnego oszustwaSądowa batalia o oświadczenie woliPrzełomowy wyrok sądu w Częstochowie
Pogoń za szybkim zyskiem w dobie wysokiej inflacji i niskiego oprocentowania tradycyjnych lokat staje się wodą na młyn dla cyberprzestępców. Choć edukacja finansowa w Polsce stoi na coraz wyższym poziomie, oszuści nie próżnują, wdrażając technologie, które jeszcze kilka lat temu wydawały się domeną filmów science-fiction. Tym razem pod lupą znalazły się profesjonalnie przygotowane kampanie reklamowe, które podstępem drenują portfele Polaków.Przestępcy coraz śmielej używają narzędzi sztucznej inteligencjiPsychologia manipulacji i rzekomy doradca na liniiJak chronić swój kapitał przed złodziejami?
Podczas urlopu w polskich górach turyści często padają ofiarą oszustw organizowanych na Krupówkach. Choć wyglądają one jak prosta zabawa, w rzeczywistości są zaplanowanym procederem, który może narazić uczestników na duże straty finansowe. Mimo ostrzeżeń policji to wciąż trwa, wiadomo, jakie grożą kary.Turyści wciąż się na to nabierająTak działa oszustwo na KrupówkachTakie kary grożą za to oszustwo
Rutyna w księgowości sprzyja oszustwom, a nieuwaga pracownika może prowadzić do poważnych strat finansowych. Wystarczy jeden e-mail, aby skłonić firmę do wykonania nieuprawnionego przelewu. Cyberprzestępcy wykorzystują zaufanie i pośpiech pracowników, w ten sposób jedna z firm straciła ponad 100 tys. zł.Cyberprzestępcy wykorzystują nowe metodyTak działa nowa metoda przestępcówFirma straciła olbrzymie pieniądze
Cyberprzestępcy coraz rzadziej działają „na oślep”. Dziś ich celem są konkretne dane, konkretne konta i szybkie reakcje ofiar. Banki regularnie ostrzegają klientów przed nowymi metodami wyłudzeń, ale wiele osób wciąż popełnia te same błędy. Z okazji Europejskiego Dnia Ochrony Danych PKO Bank Polski przypomina, jak łatwo można stracić dostęp do pieniędzy i jak niewiele czasem wystarczy, by temu zapobiec.Jakie dane są dziś najczęściej celem oszustów?Na czym polegają najpopularniejsze metody wyłudzeń?Co zrobić, gdy dojdzie do oszustwa lub podejrzanej sytuacji?
Telefon dzwoni w najmniej oczekiwanym momencie, a na ekranie smartfona wyświetla się nieznany ciąg cyfr. Odruchowo odbierasz lub, co gorsza, oddzwaniasz na nieodebrane połączenie, nieświadomie wpadając w precyzyjnie zastawione sidła. Ta chwila nieuwagi może narazić cię na wysoki rachunek lub utratę oszczędności życia.Tak działają cyberprzestępcyZ tych numerów lepiej nie odbieraćPolacy muszą uważać na te sztuczki cyberprzestępców
Do skrzynek mailowych Polaków trafiają wiadomości, które na pierwszy rzut oka wyglądają jak oficjalna korespondencja z instytucji publicznej. Treść jest pilna, język formalny, a tytuł budzi niepokój. Wystarczy chwila nieuwagi, by narazić się na poważne konsekwencje. Takie sygnały nie są przypadkowe i coraz częściej pojawiają się w momentach, gdy czujność odbiorców naturalnie słabnie. Mechanizm ich działania opiera się na emocjach i presji czasu, które skutecznie utrudniają racjonalną ocenę sytuacji. Co naprawdę kryje się za tymi komunikatami i dlaczego ich liczba wyraźnie rośnie właśnie teraz?Wiadomość, która wygląda zbyt poważnie, by ją zignorowaćSchemat znany od lat, ale w nowej odsłonieOficjalne ostrzeżenie. Fiskus zabiera głos
Przestępcy wykorzystujący zaufanie do instytucji finansowych uderzyli ponownie. Tym razem ich ofiarą padła 32-letnia mieszkanka Świdnicy, która – działając pod presją strachu przed utratą oszczędności – przekazała oszustom kody BLIK. Policja ostrzega, że to jeden z najczęściej stosowanych dziś scenariuszy wyłudzeń, a schemat działania przestępców jest niemal zawsze taki sam.Jak wyglądał dokładny mechanizm oszustwa i w jaki sposób przestępcy przejęli kontrolę nad środkami na koncie?Dlaczego ofiary wciąż przekazują kody BLIK, mimo licznych ostrzeżeń banków i policji?Jakie zasady bezpieczeństwa przypominają funkcjonariusze i co zrobić, by nie stracić pieniędzy w podobnej sytuacji?
Nowe metody oszustw finansowych sprawiają, że coraz więcej Polaków traci czujność przy codziennych transakcjach. Tym razem w centrum uwagi znalazł się BLIK, z którego korzystają miliony użytkowników w całym kraju. Schemat wygląda niewinnie i często zaczyna się od jednego, pozornie niegroźnego przelewu.Z pozoru zwykła transakcja, która uruchamia lawinęPresja, pośpiech i mechanizm, który trudno wychwycićBLIK zabiera głos. Tak wygląda oficjalne stanowisko i procedury