To musisz mieć przy sobie, gdy zawyją syreny. Lista niezbędnych rzeczy podczas wojny i kryzysu

Poranny sygnał ostrzegawczy uruchomiony w związku z naruszeniem polskiej przestrzeni powietrznej i procedurą SPO13 przypomniał o tym, jak kruche potrafią być podstawy współczesnej infrastruktury.

Lubelszczyzna rozbudzona sygnałami alarmowymi

Przed godziną 4:00 rano mieszkańców Lublina oraz okolicznych miejscowości obudziło wycie syren alarmowych, włączonych po wykryciu niezidentyfikowanego obiektu latającego w polskiej przestrzeni powietrznej. Sygnał dźwiękowy trwał około 13 minut i był bezpośrednią konsekwencją natychmiastowego wdrożenia procedury SPO-13, służącej do ostrzegania ludności oraz wojska przed potencjalnymi zagrożeniami z powietrza.

Choć z uwagi na dynamiczny przebieg zdarzenia i szybkie wygaszenie alarmu mieszkańcy nie otrzymali w tamtej chwili wiadomości z Alertu RCB, nocny incydent w rejonie Tarnawy-Kolonii stanowił dla całego regionu wyrazisty sprawdzian gotowości systemów ostrzegania.

Wystarczy kilkunastominutowy epizod, by uświadomić sobie dynamikę potencjalnego zagrożenia. Większość z nas na co dzień portfela używa jedynie z przyzwyczajenia, opierając swoje finanse na bankowości mobilnej oraz kartach płatniczych. Narodowy Bank Polski w swoich raportach dotyczących obrotu bezgotówkowego od lat wskazuje na systematyczny wzrost udziału transakcji elektronicznych.

Istnieje jednak punkt, w którym cała ta skomplikowana architektura technologiczna staje się bezużyteczna. Mowa rozległej i długotrwałej awarii zasilania, który błyskawicznie odcina dostęp do prądu, sieci telekomunikacyjnych oraz internetu. W takim scenariuszu bankomaty stają się bezużyteczne, a terminale płatnicze w sklepach przestają reagować. Jak sobie poradzić w razie potencjalnego zagrożenia?

Portfel na czarną godzinę podczas alarmu

Gdy systemy bankowe nie działają, jedynym powszechnie akceptowalnym środkiem wymiany pozostaje gotówka. Rządowe poradniki dotyczące przygotowania na sytuacje nadzwyczajne wyraźnie wskazują na konieczność posiadania w domu odpowiedniego zapasu fizycznego pieniądza.

Kluczowy okazuje się jednak nie tylko sam fakt posiadania banknotów, ale ich odpowiednia struktura. W warunkach paniki sprzedawca w osiedlowym sklepie może nie mieć możliwości wydania reszty z setki czy dwustu złotych. Z tego powodu optymalna strategia wymaga gromadzenia różnorodnych nominałów - od drobnych dwudziestozłotówek po większe wartości.

Środki te powinny być podzielone: część warto zachować w domowym depozycie, a odpowiednio dobrany pakiet winien trafić do tak zwanego plecaka ewakuacyjnego. To specjalnie spakowany zestaw pierwszej potrzeby, gotowy do zabrania w ciągu kilkudziesięciu sekund. Warto przy tym pamiętać, że oficjalne zalecenia nie narzucają sztywnych kwot ani nie sugerują gromadzenia walut obcych, skupiając się na płynności w walucie lokalnej. 

O co jeszcze warto zadbać, aby poradzić sobie w trudnej sytuacji? Pieniądze to jednak dopiero początek przygotowań, ponieważ sytuacja kryzysowa natychmiast weryfikuje naszą zdolność do potwierdzenia tożsamości i stanu zdrowia. 

Zobacz też: Rząd będzie sprawdzać wpisy Polaków o obywatelach Ukrainy. Ruch MSWiA

Wyposażenie plecaka ewakuacyjnego

Plecak ewakuacyjny powinien zawierać wyłącznie wyposażenie, które pomoże przetrwać pierwsze godziny lub dni po opuszczeniu domu. Warto spakować przede wszystkim:

• zapas wody wystarczający na co najmniej dwa dni, a także filtr lub butelkę filtrującą,
• żywność niewymagającą przygotowania, również na około dwa dni, np. batony energetyczne, orzechy czy suszone owoce, które są lekkie i zapewniają sporą dawkę energii,
• najważniejsze dokumenty – zarówno w oryginale, jak i zapisane w formie cyfrowej na pendrivie,
• apteczkę z podstawowymi środkami opatrunkowymi, lekami przeciwbólowymi, preparatami na biegunkę i nudności, plastrami oraz przyjmowanymi na stałe lekami,
• koc termiczny,
• ciepłą odzież oraz kurtkę chroniącą przed deszczem, najlepiej wykonaną z materiałów termoaktywnych,
• latarkę i zapałki,
• mapę oraz kompas, które pozwolą odnaleźć właściwy kierunek nawet wtedy, gdy telefon przestanie działać lub zabraknie zasięgu.

Eksperci do spraw bezpieczeństwa zalecają zabezpieczenie kopii najważniejszych dokumentów na szyfrowanym nośniku pendrive oraz w wersji papierowej. W przypadku nagłej ewakuacji szukanie aktu własności mieszkania czy dowodu osobistego staje się niemożliwe. Istotnym elementem wyposażenia osobistego jest także oficjalna karta grupy krwi, czyli dokument potwierdzający grupę krwi, wydawany przez placówki krwiodawstwa. 

W warunkach przeciążenia służby zdrowia może ona skrócić czas udzielania pomocy medycznej. Równie ważne jest zabezpieczenie stałych leków i spisanie informacji o alergiach rodzinie. Dopełnieniem całości powinno być ustalenie rodzinnego planu kryzysowego, zawierającego punkty spotkań na wypadek utraty łączności telefonicznej. Budowanie odporności na kryzysy zaczyna się od prostych kroków, zanim syreny odezwą się po raz kolejny.