BiznesINFO.pl
business-962364 1920

https://pixabay.com/pl/photos/biznes-podpis-kontrakt-dokument-962364/

Zdolność prawna - czym się różni od zdolności do czynności prawnych?

1 Czerwca 2021

Autor tekstu:

Bassa Iwona

Udostępnij:

Zdolność prawna i zdolność do czynności prawnych to dwa terminy, które, choć są ze sobą powiązane, w praktyce oznaczają różne atrybuty przysługujące podmiotowi. Tytułem wstępu można powiedzieć, że zdolność prawną ma każdy człowiek od chwili urodzenia, natomiast pełną zdolność do czynności prawnych nabywa wraz z uzyskaniem pełnoletności, czyli ukończeniem 18 roku życia. Zależność między tymi pojęciami rysuje się następująco: można mieć zdolność prawną przy braku zdolności do czynności prawnych, nigdy na odwrót.



Czym jest zdolność prawna?



Zdolność prawna oznacza bycie podmiotem praw i obowiązków określonych przez prawo cywilne. Zdolność tę posiadają osoby fizyczne oraz jednostki organizacyjne będące osobami prawnymi i niebędące osobami prawnymi, którym zdolność prawną nadają przepisy szczególne. Zdolność prawna jest atrybutem niezbywalnym, nie można jej się zrzec, nie podlega też ograniczeniom, ponieważ jest niestopniowalna.


Każdy człowiek nabywa zdolność prawną od chwili urodzenia i przysługuje mu ona aż do śmierci lub uznania za osobę zmarłą. Dokumentem potwierdzającym posiadanie omawianego atrybutu jest akt urodzenia.  


Jednostki organizacyjne zyskują zdolność, o której mowa, z chwilą wpisu do odpowiedniego rejestru lub na mocy ustawy, tracą ją natomiast wraz z wykreśleniem z rejestru lub dokonaniem likwidacji.



Zdolność do czynności prawnych



Zdolność do czynności prawnych oznacza zdolność do dokonywania tychże czynności we własnym imieniu, czyli między innymi do składania oświadczeń woli z zamiarem wywołania określonych skutków prawnych, zawierania umów, zaciągania zobowiązań i nabywania praw. Zdolność do czynności prawnych ulega stopniowaniu – może być pełna, ograniczona lub całkowicie zniesiona.


Pełną zdolność do czynności prawnych mają osoby fizyczne, które uzyskały pełnoletniość, czyli ukończyły 18. rok życia oraz nie zostały ubezwłasnowolnione. Przysługuje ona również jednostkom organizacyjnym, pod warunkiem, że posiadają zdolność prawną.



Ograniczenia zdolności do czynności prawnych



Ograniczona zdolność do czynności prawnych dotyczy małoletnich, którzy ukończyli 13. rok życia, aż do czasu osiągnięcia przez nich pełnoletniości oraz osób pełnoletnich ubezwłasnowolnionych częściowo. Ubezwłasnowolnienia częściowego można dokonać z powodu chorób i zaburzeń psychicznych, na przykład uzależnień od substancji psychoaktywnych. Polega ono na ustanowieniu kuratora dla pomocy osobie ubezwłasnowolnionej w prowadzeniu jej spraw. W takich przypadkach wymagana jest zgoda lub potwierdzenie przedstawiciela ustawowego przy zawieraniu umów czy zaciąganiu zobowiązań. Osoba ograniczona w zdolności do czynności prawnych może bez zgody opiekuna zawierać umowy w drobnych sprawach życia codziennego oraz rozporządzać swoim zarobkiem, chyba że sąd opiekuńczy postanowi inaczej.



Brak zdolności do czynności prawnych



Brak zdolności do czynności prawnych charakteryzuje osoby, które nie ukończyły trzynastu lat, oraz osoby ubezwłasnowolnione całkowicie. Ubezwłasnowolnić całkowicie można osobę po ukończeniu przez nią trzynastego roku życia, z powodu zaburzeń psychicznych uniemożliwiających kierowanie swoim postępowaniem. Osoba ubezwłasnowolniona całkowicie, która nie pozostaje już pod władzą rodzicielską, musi mieć opiekuna. Wszelkie czynności prawne dokonane przez taką osobę są nieważne, z wyjątkiem umów w drobnych sprawach życia codziennego, chyba że powodują one rażącą krzywdę tejże osoby.



Zdolność prawna a zdolność do czynności prawnych



Zdolność prawna i zdolność do czynności prawnej to nie synonimy, oznaczają różne statusy prawne podmiotów. Można dysponować zdolność prawną przy jednoczesnym braku zdolności do czynności prawnych. Niemożliwa jest sytuacja odwrotna, z tego chociażby tytułu, że zdolność prawna jest niezbywalna w przypadku osób fizycznych. Łatwo tę zależność zrozumieć na następującym przykładzie: małoletnie dziecko może odziedziczyć majątek, na przykład mieszkanie, ale nie może zawrzeć umowy sprzedaży nieruchomości. Osoby z ograniczoną zdolnością prawną mają przyznanych opiekunów pomagających w prowadzeniu ich spraw.

Opracowano na podstawie:
https://www.prawo.pl/prawnicy-sady/zdolnosc-prawna-a-zdolnosc-do-czynnosci-prawnej,501621.html

Podobne artykuły

pixabay, Chronomarchie

Twój portfel

Potężny cios w samozatrudnionych. Ich składki wzrosną o ponad 1000 zł

Czytaj więcej >
fot: Arkadiusz Ziolek/ East News. 16.07.2019. n/z Niemowlak trzyma banknot 500 zl.

Twój portfel

12 000 plus jednak szybciej. Rząd zdradził, kiedy można spodziewać się wypłat

Czytaj więcej >
Polacy wycofują oszczędności z banków

Twój portfel

Oszczędności w banku? Nie, teraz stawiamy na alternatywy

Czytaj więcej >
pixabay, IADE-Michoko

Twój portfel

Ceny paliw na stacjach robią wrażenie. Cieszyć się mogą tylko tankujący gaz

Czytaj więcej >
pieniadze-pixabay-jarmoluk

Twój portfel

Opłata opakowaniowa już budzi kontrowersje. Branża nie przebiera w słowach

Czytaj więcej >
Biznes Info

Twój portfel

Abonamentu RTV wciąż unika masa Polaków. A kontrolerzy i tak wystawiają mandaty na 735 zł

Czytaj więcej >