podatek VAT
pixabay.com
Autor Agata Andrzejczak - 21 Listopada 2020

Podatek VAT – na czym polega i jak go obliczać

Konsumenci kojarzą podatek VAT głównie z produktami spożywczymi podczas codziennych zakupów – widnieje on na paragonie pod skrótem PTU (Podatek od Towarów i Usług). Choć podatek VAT nie jest dla każdego zrozumiały, towarzyszy nam każdego dnia.

Krótka historia podatku VAT

Podatek VAT został po raz pierwszy wprowadzony w 1954 roku we Francji. Szybko zyskał popularność w innych krajach Unii Europejskiej jako narzędzie do harmonizacji podatkowej. W Polsce podatek VAT został wprowadzony dopiero w 1993 roku.

Co to jest podatek VAT?

Podatek VAT to skrót z języka angielskiego od value added tax, czyli w tłumaczeniu na język polski: podatek od wartości dodanej. Podatek VAT jest zamiennie używany ze skrótem PTU –oba skróty oznaczają dokładnie to samo. Podatek ten wprowadzany jest przy każdym etapie produkcji przez podmioty wnoszące jakąś wartość dodaną, dlatego podatnikami są głównie przedsiębiorcy. W przypadku sprzedaży towarów, podatek VAT dotyczy sprzedawców i nabywców, ponieważ jego wartość jest doliczana do wartości netto transakcji.

Jeżeli roczne przychody przedsiębiorcy nie przekraczają 200 000 zł, zostaje on wówczas zwolniony z odprowadzania podatku VAT. Ponadto przedsiębiorca ma prawo odliczyć podatek jeżeli wydatek jest związany z działalnością opodatkowaną. Z założenia podatkiem VAT jest obarczany końcowy konsument towaru, dlatego pozostaje on niezauważalny dla przedsiębiorcy.

Podatek VAT naliczony i należny

Podatek VAT naliczony to podatek związany z zakupem towaru, czyli naliczany jest przez sprzedawcę. Podatek VAT należny to ten, który dotyczy sprzedaży towaru przez przedsiębiorcę, czyli podatek należny jest urzędowi skarbowemu od sprzedawcy. Finalny podatek, który przedsiębiorca musi odprowadzić do urzędu skarbowego to kwota podatku VAT należnego pomniejszona o wysokość podatku naliczonego.

Jak działa podatek VAT – kwota brutto i netto

Podatek VAT to cena towaru netto pomnożona przez stawkę podatku VAT. Aby zrozumieć mechanizm naliczania podatku, należy wcześniej zrozumieć, czym jest kwota netto i brutto.

Cena netto to kwota bez uwzględnienia podatku VAT. Cena brutto to kwota z uwzględnieniem podatku VAT. Przykładowo, cena netto może wynosić 200 zł, cena brutto będzie wtedy wynosiła 246 zł.

Jakie towary i usługi podlegają opodatkowaniu podatkiem VAT?

Zgodnie z polskich prawem, podatkiem VAT jest objęty:

  • obrót krajowy – dostawa towarów i świadczenie usług,
  • obrót wspólnotowy – sprzedaż polskich towarów i usług krajom należącym do Unii Europejskiej, a także nabywanie towarów od innych państw członkowskich,
  • obrót z zagranicą – sprzedaż polskich towarów i usług krajom spoza Unii Europejskiej, a także nabywanie towarów od krajów zza granicy (podatek od importu płaci podmiot sprowadzający towar do kraju).

Stawki i rozliczenie podatku VAT

Podatek VAT można rozliczać miesięcznie lub kwartalnie (jeżeli firmę prowadzi się co najmniej rok). Przedsiębiorca odlicza podatek od wszystkich wydatków, a następnie deklaruje finalną kwotę w urzędzie skarbowym. Podatnik VAT ma obowiązek złożyć deklarację VAT w terminie:

  • do 25 dnia miesiąca za miesiąc poprzedni – jeżeli rozlicza podatek co miesiąc,
  • do 25 dnia miesiąca następującego po poprzednim kwartale – jeżeli rozlicza podatek co kwartał.

Aby móc samodzielnie rozliczyć podatek VAT, należy wiedzieć, jaka stawka podatku obowiązuje w przypadku konkretnych towarów i usług.

W Polsce obowiązują cztery stawki Podatku VAT:

  • 23% – podstawowa stawka;
  • 8% – cukier, kawa, cytrusy, ciastka, konserwy i przetwory, pasze, nawozy, wata, igły, artykuły higieniczne, sprzęt przeciwpożarowy, usługi komunalne, usługi transportowe, dostawa obiektów mieszkaniowych w ramach społecznego programu mieszkaniowego;
  • 5% – mleko, mięso, ryby, kasza, warzywa, zboża, pieczywo chrupkie, tłuszcze zwierzęce, książki, mapy, nuty, usługi związane z rolnictwem, leśnictwem, rybołówstwem;
  • 0% – eksport, wewnątrzwspólnotowa dostawa towarów, usługi transportu międzynarodowego, dostawy komputerów dla szkół, niektóre usługi szkoleniowe.

Następny artykułNie przegap żadnych najciekawszych artykułów! Kliknij obserwuj biznesinfo.pl na:Obserwuj nas na Google News Google News