BiznesINFO.pl
tablet-254581 1920

https://pixabay.com/pl/photos/tablet-kalkulator-biznes-d%C5%82ugopis-254581/

Czym jest średnie wynagrodzenie ogłaszane przez GUS

20 Maja 2021

Autor tekstu:

Joanna Leja

Udostępnij:

Główny Urząd Statystyczny okresowo oblicza przeciętne wynagrodzenie w Polsce. Wyniki tego badania są cyklicznie publikowane. Ile wynoszą średnie zarobki Polaków? Na podstawie jakich danych dokonuje się tych wyliczeń?

Publikowane informacje na temat średniego wynagrodzenia publikowane przez Główny Urząd Statystyczny zazwyczaj przedstawiają bardzo optymistyczny obraz. Powodem takich wyników są dysproporcje w branych pod uwagę stawkach wynagrodzeniach. Dodatkowo zawsze są to stawki brutto, czyli przed odliczeniem podatku dochodowego, składek na ubezpieczenie, skłądek chorobowych, rentowych i emerytalnych.

Jak oblicza się przeciętne wynagrodzenie?

GUS cyklicznie publikuje kilka rodzajów danych o przeciętnych wynagrodzeniach dotyczących różnych obszarów gospodarki, z których najszerszy wskaźnik to przeciętne wynagrodzenie w gospodarce narodowej.

Dane o przeciętnych wynagrodzeniach od 1992 r. podawane są w ujęciu brutto tj. razem z podatkiem dochodowym PIT, a od 1999 r. razem ze składkami na obowiązkowe ubezpieczenie emerytalne, rentowe i chorobowe. Średnie wynagrodzenie oblicza się, dodając zarobki wszystkich Polaków, a następnie dzieląc otrzymaną kwotę przez ich liczbę.

Kwota średniej krajowej publikowana jest przez Główny Urząd Statystyczny około 17-18 dnia miesiąca. Dane podane przez GUS informują nas, ile wynosiło średnie wynagrodzenie w kraju w minionym miesiącu. Oznacza to, że opublikowana informacja w październiku, obrazuje średnią krajową z września.

Kto nie jest uwzględniany w badaniu GUS?


GUS nie wlicza w swoim badaniu do gospodarki narodowej pewnych grup, a należą do nich:

● osoby wykonujące pracę na podstawie umowy zlecenia lub umowy o dzieło,
● osoby zatrudnione za granicą,
● uczniowie szkół dla niepracujących oraz słuchacze szkół wyższych odbywający praktyki wakacyjne lub dyplomowe,
● osoby zatrudnione na podstawie umowy o pracę w celu przygotowania zawodowego,
● osoby przebywające na urlopach wychowawczych w celu sprawowania opieki nad dzieckiem (także tych, które pobierają jednocześnie zasiłki macierzyńskie z tytułu urodzenia kolejnego dziecka) udzielonych w wymiarze powyżej 3 miesięcy,
● osoby, którym udzielono urlopów bezpłatnych w wymiarze powyżej 3 miesięcy,
● osoby pobierające świadczenie rehabilitacyjne (nie dotyczy to kobiet w ciąży),
● osoby odbywające zasadniczą służbę wojskową.

Wszystkie pozostałe grupy są włączone do badania Głównego Urzędu Statystycznego.

Średnia krajowa w 2021 roku


Według założeń zawartych w ustawie budżetowej średnie wynagrodzenie w 2021 roku w gospodarce narodowej ma wynieść 5259 zł brutto. Z danych podanych przez GUS 17 marca 2021 roku wynika, żen średnia krajowa w sektorze przedsiębiorstw wyniosła w lutym 2021
roku 5568,82 zł, co daje 4015 złotych netto, czyli na rękę przy zatrudnieniu na umowę o pracę. Główny Urząd Statystyczny udostępnia informacje na temat średniej krajowej zarówno w perspektywie comiesięcznej, jak i kwartalnej.

Ile wynosiło przeciętne wynagrodzenie w 2020 roku?

Na podstawie art. 20 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. z 2020 r. poz. 53, 252, 568, 1222 i 1578) GUS ogłosił, że przeciętne wynagrodzenie w gospodarce narodowej w 2020 r. wyniosło 5167,47 zł. Wynika z tego, że Polacy pracujący na etacie w 2020 roku zarobiali średnio około 3732 zł na rękę.

Dane GUS czy PARP?

Przygotowaniem statystyk i analiz prezentujących wysokość średniej krajowej zajmuje się również Polska Agencja Rozwoju Przedsiębiorczości. Liczby podawane przez PARP są zazwyczaj niższe od tych publikowanych przez GUS i ukazują się mniej więcej w tym samym czasie co dane z Głównego Urzędu Statystycznego. Ważną informacją jest to, że PARP nie jest instytucją państwową, w przeciwieństwie do GUS. Obie instytucje korzystają z tych samych źródeł. Jednak PARP podchodzi do badania bardziej szczegółowo. W badaniu bierze pod uwagę m.in. takie informacje jak: płeć, wiek czy wykształcenie.

Mediana a średnie wynagrodzenie

Poza średnią krajową istnieje coś takiego jak mediana, która mówi nam najwięcej, ile zarabia typowy pracownik w Polsce. Mediana jest bliższa prawdy, ponieważ jest wartością środkową, przy której dokładnie połowa pracowników zarabia mniej i druga połowa więcej. Wyliczenie mediany jest znacznie bardziej skomplikowane i wymaga zebrania większej ilości danych.

Dominanta a średnie wynagrodzenie

Oprócz średniej i mediany istnieje jeszcze inna metoda obliczeniowia – dominanta, czyli miara pokazująca najczęściej wypłacane miesięczne wynagrodzenie ogółem brutto.

Podsumowując, średnia krajowa nie odzwierciedla rzeczywistych zarobków Polaków m.in. przez to, że jest zawyżana przez niewielką grupę najlepiej zarabiających.

Podobne artykuły

Ostatni dzwonek dla produkujących wyroby z akcyzą

Finanse

Do końca czerwca możesz zgłosić się do rejestru. Później nie wyprodukujesz produktów obłożonych akcyzą

Czytaj więcej >
Biznes Info

Finanse

Ulga podatkowa na 500 zł. Odebrać mogą tylko kierowcy

Czytaj więcej >

Finanse

Kreatywna księgowość – czym jest i co ma na celu

Czytaj więcej >

Finanse

Jakie są najczęstsze metody wyceny przedsiębiorstw?

Czytaj więcej >

Finanse

Działalność gospodarcza w mieszkaniu - jak rozliczyć koszty?

Czytaj więcej >

Finanse

Bony świąteczne - jak je dać pracownikom?

Czytaj więcej >