Tyle kosztuje korzystanie z klimatyzacji podczas upałów. Polacy nawet nie zdają sobie sprawy

Afrykański żar nad Polską. Dlaczego tradycyjne metody chłodzenia odchodzą do lamusa?

Wysokie temperatury coraz częściej pojawiają się już w czerwcu i potrafią utrzymywać się przez kilka dni z rzędu. Dla mieszkańców bloków, domów z dużymi przeszkleniami albo poddaszy oznacza to szybkie nagrzewanie pomieszczeń. Problem staje się szczególnie dokuczliwy wtedy, gdy także nocą temperatura nie spada wystarczająco nisko, aby naturalnie schłodzić mieszkanie.

W takich warunkach tradycyjne sposoby walki z upałem mają ograniczoną skuteczność. Zasłanianie okien, opuszczanie rolet, wietrzenie rano i wieczorem czy ustawianie wentylatora mogą przynieść ulgę, ale nie zawsze realnie obniżają temperaturę w pomieszczeniu. Wentylator jedynie wprawia powietrze w ruch, dlatego przy mocno nagrzanym mieszkaniu daje raczej chwilowe poczucie chłodu niż trwałą poprawę warunków. Z tego powodu coraz więcej osób rozważa montaż klimatyzacji. Najczęściej wybierane są urządzenia typu split, czyli zestaw składający się z jednostki wewnętrznej i zewnętrznej. Taki system jest wydajniejszy od przenośnego klimatyzatora, szybciej chłodzi pomieszczenie i zwykle pracuje ciszej. Dla osób pracujących z domu, rodzin z małymi dziećmi, seniorów albo osób źle znoszących upały może to być nie tylko kwestia wygody, ale też codziennego funkcjonowania.

Przed decyzją o zakupie pojawia się jednak obawa o rachunki. Klimatyzacja kojarzy się z urządzeniem energochłonnym, a przy rosnących kosztach życia każdy dodatkowy sprzęt w domu budzi ostrożność. W praktyce zużycie prądu zależy od mocy urządzenia, klasy energetycznej, ustawionej temperatury, izolacji mieszkania i czasu pracy.

Ceny mediów na celowniku. Od czego zależą stawki za prąd w Polsce?

Koszt używania klimatyzacji zależy nie tylko od samego urządzenia, ale również od ceny energii elektrycznej. To właśnie stawka za kilowatogodzinę jest podstawą domowych wyliczeń. Rachunek za prąd składa się jednak z wielu elementów, dlatego kwota widoczna na fakturze nie zawsze jest łatwa do prostego przeliczenia.

Na końcową cenę energii wpływają m.in. taryfa, opłaty dystrybucyjne, sposób rozliczania, zużycie w danym okresie i warunki obowiązujące u konkretnego sprzedawcy. Dla gospodarstw domowych najpopularniejsza pozostaje taryfa G11, w której cena energii jest taka sama przez całą dobę. Część odbiorców korzysta jednak z taryf wielostrefowych, takich jak G12, gdzie prąd jest tańszy w wybranych godzinach, zwykle nocą i poza szczytem. To ma znaczenie przy korzystaniu z klimatyzacji. Jeśli urządzenie pracuje głównie po południu i wieczorem, koszt będzie liczony według stawek obowiązujących w tych godzinach. Osoby korzystające z taryfy z tańszymi strefami mogą częściowo ograniczyć wydatki, ale tylko wtedy, gdy rzeczywiście dopasują pracę urządzenia do korzystniejszych godzin. W przypadku upałów nie zawsze jest to wygodne, bo potrzeba chłodzenia pojawia się wtedy, gdy temperatura w mieszkaniu jest najwyższa.

Na rachunek wpływa także sposób korzystania z klimatyzatora. Ustawienie bardzo niskiej temperatury, częste otwieranie okien, praca w nasłonecznionym pomieszczeniu i brak zasłon lub rolet zwiększają zużycie energii. Lepiej działa umiarkowane chłodzenie, utrzymywanie stabilnej temperatury i ograniczanie nagrzewania mieszkania w ciągu dnia. Wtedy klimatyzator nie musi pracować z pełną mocą przez wiele godzin.

Zobacz też: Pilny komunikat URE. Skandaliczna plaga fałszywych kontroli. Pytają o 3 rzeczy

Domowa klimatyzacja bez tajemnic. Ile kosztuje godzina chłodzenia?

Przy analizie kosztów trzeba rozróżnić dwie wartości: moc chłodniczą i pobór prądu. Popularny klimatyzator typu split o mocy chłodniczej 3,5 kW nie pobiera z sieci 3,5 kW energii elektrycznej przez każdą godzinę pracy. Moc chłodnicza oznacza wydajność urządzenia, czyli jego zdolność do odbierania ciepła z pomieszczenia. Rzeczywisty pobór prądu jest niższy.

W przypadku klimatyzatora o mocy 3,5 kW zużycie energii wynosi zwykle około 0,7–1,2 kW. To przekłada się na koszt około 0,80-1,40 zł za godzinę pracy. Przy użytkowaniu urządzenia przez około 5 godzin dziennie miesięczny rachunek może wzrosnąć o mniej więcej 120-210 zł. Są to jednak wyliczenia orientacyjne, bo rzeczywisty koszt zależy od modelu, warunków w mieszkaniu i sposobu korzystania ze sprzętu. Większe urządzenia pobierają więcej prądu. Klimatyzator o mocy 5 kW zużywa zazwyczaj około 1,2-1,8 kW energii elektrycznej. Oznacza to koszt około 1,40-2,10 zł za godzinę pracy. Przy pięciu godzinach użytkowania dziennie daje to mniej więcej 7-10,50 zł dziennie. W praktyce rachunki mogą być niższe, jeśli urządzenie po osiągnięciu zadanej temperatury ogranicza moc pracy.

Dobór klimatyzatora ma duże znaczenie dla kosztów. Modele o mocy 2,5 kW najczęściej sprawdzają się w pomieszczeniach do około 25 mkw., a urządzenia 3,5 kW są popularnym wyborem do mieszkań lub pokoi o powierzchni około 35 mkw. W większych salonach i biurach stosuje się często klimatyzatory o mocy 5 kW albo 7 kW. Sam metraż nie jest jednak jedynym kryterium. Duże okna, silne nasłonecznienie i słaba izolacja mogą zwiększyć zapotrzebowanie na chłodzenie. Warto pamiętać, że nowoczesne klimatyzatory nie zawsze pracują z pełną mocą. Po osiągnięciu ustawionej temperatury urządzenie ogranicza działanie sprężarki i zużywa mniej energii. Dlatego lepszym rozwiązaniem bywa utrzymywanie stabilnych 24-26 st. C niż gwałtowne wychładzanie pokoju do 18 st. C. Zbyt niska temperatura nie sprawi, że pomieszczenie schłodzi się szybciej, a może podnieść rachunki.

Najprostszy sposób na ograniczenie kosztów to rozsądne ustawienia i dobre przygotowanie mieszkania. W ciągu dnia warto zasłaniać okna od strony słońca, wietrzyć rano i wieczorem oraz korzystać z trybów oszczędzania energii, jeśli urządzenie je posiada. Pomaga też regularne czyszczenie filtrów i okresowy przegląd techniczny, ponieważ sprawny klimatyzator pracuje wydajniej i nie zużywa więcej prądu, niż jest to potrzebne.