Mieszkańcy dostają pisma od zarządców. W mieszkaniach ruszają obowiązkowe kontrole
Mieszkańcy bloków i kamienic w całej Polsce otrzymują powiadomienia dotyczące obowiązkowych kontroli w swoich mieszkaniach. Wspólnoty mieszkaniowe i zarządcy budynków informują o terminach przeglądów, podczas których specjaliści sprawdzą stan instalacji mających kluczowe znaczenie dla bezpieczeństwa lokatorów. Kontrole są związane z obowiązkami wynikającymi z Prawa budowlanego, a ich przeprowadzanie nabiera szczególnego znaczenia w trakcie sezonu grzewczego. W niektórych przypadkach niezbędne będzie udostępnienie mieszkania osobie posiadającej odpowiednie uprawnienia. Warto wiedzieć, czego dokładnie dotyczy przegląd i jakie obowiązki spoczywają na mieszkańcach.
Jesienne miesiące to okres, w którym wiele spółdzielni i wspólnot mieszkaniowych organizuje przeglądy techniczne budynków. Szczególną uwagę poświęca się instalacjom odpowiedzialnym za prawidłową wymianę powietrza oraz odprowadzanie spalin. Jak informuje Interia Biznes, mieszkańcy niektórych osiedli otrzymali już wiadomości z prośbą o udostępnienie lokali w wyznaczonych terminach. Takie kontrole nie są dobrowolną inicjatywą zarządców, lecz wynikają z obowiązujących przepisów.
Sezon grzewczy zwiększa znaczenie bezpieczeństwa w mieszkaniach. Ważna jest prawidłowa wentylacja
Jesień i zima to okresy, w których szczególnego znaczenia nabiera odpowiedni stan techniczny budynków mieszkalnych. Wraz ze spadkiem temperatur coraz częściej wykorzystywane są instalacje grzewcze, a mieszkańcy ograniczają otwieranie okien, starając się zatrzymać ciepło wewnątrz pomieszczeń. W takich warunkach prawidłowo funkcjonująca wentylacja odgrywa istotną rolę w zapewnianiu bezpieczeństwa i komfortu.
Podstawowym zadaniem systemu wentylacyjnego jest usuwanie zużytego powietrza oraz umożliwienie dopływu świeżego. Dzięki temu z pomieszczeń odprowadzany jest nadmiar wilgoci, a także zanieczyszczenia powstające podczas codziennych czynności, takich jak gotowanie, kąpiel czy ogrzewanie.

Nieprawidłowa wymiana powietrza może prowadzić do wielu problemów. Jednym z najbardziej widocznych jest nadmierna wilgotność, objawiająca się między innymi skraplaniem wody na szybach oraz powstawaniem pleśni na ścianach.
Znacznie poważniejsze zagrożenie może pojawić się w mieszkaniach wyposażonych w urządzenia spalające paliwo, szczególnie gazowe podgrzewacze wody. Niedostateczny dopływ powietrza i nieprawidłowe odprowadzanie spalin mogą sprzyjać powstawaniu i gromadzeniu się tlenku węgla.
Czad jest wyjątkowo niebezpieczny, ponieważ nie ma zapachu ani barwy. Jego obecność może prowadzić do ciężkiego zatrucia, a nawet śmierci.
Dlatego Państwowa Straż Pożarna regularnie przypomina o konieczności kontrolowania stanu urządzeń grzewczych oraz przewodów kominowych i wentylacyjnych. Ważne jest również zapewnienie odpowiedniego dopływu powietrza do pomieszczeń.
Kontrole techniczne stanowią przy tym nie tylko element profilaktyki, ale również obowiązek wynikający z przepisów prawa.
Obowiązkowe kontrole mieszkań. Wspólnoty mieszkaniowe rozsyłają powiadomienia
Jak informuje Interia Biznes, wraz z rozpoczęciem sezonu grzewczego kolejne wspólnoty mieszkaniowe rozsyłają lokatorom powiadomienia o planowanych przeglądach wentylacji. Kontrole najczęściej organizowane są jesienią, w październiku i listopadzie, choć przepisy dopuszczają ich przeprowadzanie także w innych miesiącach.
Przykładem jest jedno z osiedli na poznańskich Naramowicach. Mieszkańcy otrzymali wiadomość od zarządcy, w której wskazano termin obowiązkowego przeglądu oraz podstawę prawną jego przeprowadzenia.
Jak relacjonuje Interia, korespondencję zakończono prośbą o udostępnienie mieszkań we wskazanych terminach.
Podstawą prawną przeprowadzania takich kontroli jest art. 62 ust. 1 pkt 1 lit. c ustawy Prawo budowlane. Zgodnie z tym przepisem właściciel lub zarządca budynku ma obowiązek zapewnić kontrolę stanu technicznego instalacji gazowych oraz przewodów kominowych, w tym dymowych, spalinowych i wentylacyjnych, co najmniej raz w roku.

W praktyce oznacza to konieczność regularnego sprawdzania instalacji odpowiedzialnych za odprowadzanie spalin oraz prawidłowy przepływ powietrza.
Podczas przeglądu specjalista może sprawdzać między innymi:
- Drożność przewodów wentylacyjnych i kominowych;
- Siłę ciągu kominowego;
- Stan techniczny kratek i kanałów wentylacyjnych;
- Prawidłowość dopływu powietrza do pomieszczeń;
- Ewentualne uszkodzenia lub nieprawidłowe przeróbki instalacji.
Dokładny zakres czynności zależy od rodzaju instalacji znajdujących się w budynku.
Jak wyjaśnia Główny Urząd Nadzoru Budowlanego, przegląd może zostać przeprowadzony w dowolnym miesiącu danego roku kalendarzowego. Nie trzeba więc zachowywać dokładnie 365 dni odstępu między kolejnymi kontrolami.
Istotne jest również to, kto może wykonywać takie czynności. W przypadku przewodów dymowych oraz grawitacyjnych przewodów spalinowych i wentylacyjnych uprawnienia posiadają między innymi mistrzowie kominiarscy. W określonych sytuacjach, szczególnie przy przewodach o wymuszonym ciągu, konieczne są odpowiednie uprawnienia budowlane.
Od września 2023 roku protokoły z obowiązkowych kontroli przewodów kominowych sporządza się elektronicznie za pośrednictwem Centralnej Ewidencji Emisyjności Budynków, czyli systemu CEEB.
Zobacz też: Ministerstwo Zdrowia zmienia zasady pochówku. Chodzi m.in. o otwieranie trumny
Czy trzeba wpuścić kontrolera do mieszkania? Przepisy przewidują obowiązki i konsekwencje
W przypadku budynków wielorodzinnych za organizację wymaganych przeglądów odpowiada właściciel lub zarządca całego obiektu. Jak podkreśla Główny Urząd Nadzoru Budowlanego, obowiązek ten nie spoczywa indywidualnie na każdym najemcy czy właścicielu mieszkania.
Nie oznacza to jednak, że lokatorzy mogą dowolnie uniemożliwiać przeprowadzanie niezbędnych kontroli.
W przypadku mieszkań wynajmowanych zastosowanie znajduje między innymi art. 10 ust. 3 ustawy o ochronie praw lokatorów. Zgodnie z nim po wcześniejszym ustaleniu terminu lokator powinien udostępnić mieszkanie w celu przeprowadzenia okresowego przeglądu jego stanu i wyposażenia technicznego.
Właściciele lokali we wspólnotach mieszkaniowych również mają określone obowiązki związane z utrzymaniem nieruchomości wspólnej. Artykuł 13 ustawy o własności lokali zobowiązuje ich między innymi do współdziałania w ochronie wspólnego dobra, a w przewidzianych prawem sytuacjach także do umożliwienia dostępu do lokalu.
Należy jednak pamiętać, że samo zawiadomienie o planowanym przeglądzie nie daje kontrolerowi nieograniczonego prawa wejścia do mieszkania bez zgody mieszkańca. Szczególne zasady dostępu bez zgody dotyczą między innymi sytuacji awaryjnych.
Jeżeli zaproponowany termin wizyty jest niedogodny, najlepiej skontaktować się z administracją budynku i ustalić możliwość przeprowadzenia kontroli w innym dniu.
Uporczywe uniemożliwianie dostępu do instalacji może utrudniać zarządcy realizację obowiązków ustawowych oraz prowadzić do dalszych działań zmierzających do przeprowadzenia przeglądu. Nie istnieje jednak jeden automatyczny mandat nakładany na każdego mieszkańca za nieobecność podczas pierwszej wizyty kontrolera.
Inaczej wygląda odpowiedzialność właścicieli i zarządców obiektów, którzy nie zapewniają przeprowadzenia wymaganych kontroli. Prawo budowlane przewiduje za niedopełnienie określonych obowiązków sankcje, w tym karę grzywny.
Mieszkańcy powinni również zachować ostrożność wobec osób podających się za kontrolerów. Przed wpuszczeniem specjalisty warto sprawdzić, czy termin wizyty został wcześniej potwierdzony przez wspólnotę mieszkaniową lub administrację. W razie wątpliwości można skontaktować się bezpośrednio z zarządcą i zweryfikować tożsamość osoby przeprowadzającej przegląd.
Warto pamiętać, że coroczny obowiązek sprawdzania przewodów kominowych nie został wprowadzony dopiero w 2026 roku. Wynika z obowiązujących od lat przepisów Prawa budowlanego. Zwiększona liczba powiadomień jesienią jest przede wszystkim efektem organizowania regularnych kontroli przed zimą lub na początku sezonu grzewczego.
