PKO BP nie uwzględnia już 800 plus przy kredytach hipotecznych. Zmiana od 1 lipca

Kredyt w Polsce. Co decyduje o zdolności kredytowej?

Otrzymanie kredytu hipotecznego w Polsce nie jest prostą formalnością. Bank musi sprawdzić, czy klient będzie w stanie regularnie spłacać zobowiązanie przez wiele lat. W praktyce oznacza to analizę dochodów, kosztów życia, obecnych rat, historii kredytowej, wieku, liczby osób w gospodarstwie domowym, rodzaju umowy i stabilności zatrudnienia. Największe znaczenie mają regularne i przewidywalne dochody. Najlepiej oceniane są zwykle wpływy z umowy o pracę na czas nieokreślony, ale banki analizują też działalność gospodarczą, umowy cywilnoprawne, kontrakty, emerytury, renty i inne źródła pieniędzy. Każda instytucja ma własną politykę, dlatego ta sama rodzina może otrzymać inną ocenę w różnych bankach.

Zdolność kredytowa zależy również od wydatków. Bank bierze pod uwagę liczbę dzieci, koszty utrzymania mieszkania, samochodu, karty kredytowe, limity w koncie, pożyczki gotówkowe i inne zobowiązania. Nawet wysoki dochód może nie wystarczyć, jeśli miesięczne koszty są duże albo klient ma już kilka rat do spłaty. W ostatnich latach uzyskanie wysokiego kredytu stało się trudniejsze. Wpływ miały ceny mieszkań, wysokie stopy procentowe, rosnące koszty utrzymania i ostrożniejsze podejście banków. Klienci często muszą mieć wyższy wkład własny, dobrą historię w BIK i stabilne źródło dochodu, aby otrzymać finansowanie na oczekiwanym poziomie.

W ocenie banku pomagają więc nie tylko większe zarobki, ale też niskie koszty, brak opóźnień w spłacie, ograniczenie limitów kredytowych i uporządkowanie finansów przed złożeniem wniosku. Dla rodzin z dziećmi znaczenie miało również to, czy bank uwzględniał świadczenie 800 plus jako element domowego budżetu.

Świadczenia rodzinne wspierają domowe budżety

W Polsce działa kilka form wsparcia dla rodzin z dziećmi. Najbardziej znanym świadczeniem jest 800 plus, czyli pieniądze wypłacane co miesiąc na każde dziecko do ukończenia 18. roku życia. Program ma charakter powszechny i nie zależy od dochodu rodziny. Dla wielu gospodarstw domowych oznacza stały dopływ pieniędzy, który pomaga pokrywać bieżące wydatki. Rodziny mogą korzystać również z innych świadczeń i dodatków. W zależności od sytuacji przysługują m.in. świadczenia rodzinne zależne od kryterium dochodowego, zasiłek rodzinny z dodatkami, jednorazowe becikowe, świadczenia opiekuńcze, rodzinny kapitał opiekuńczy w określonych przypadkach czy dofinansowanie pobytu dziecka w żłobku.

Celem takich programów jest wsparcie rodziców w kosztach wychowania dzieci. Pieniądze często przeznaczane są na jedzenie, ubrania, leki, edukację, dojazdy, zajęcia dodatkowe, opłaty przedszkolne albo wakacje. Przy rosnących kosztach życia nawet regularne świadczenie nie rozwiązuje wszystkich problemów, ale może poprawiać płynność domowego budżetu. Z punktu widzenia banków świadczenia rodzinne są jednak specyficznym rodzajem wpływu. Z jednej strony są regularne i przewidywalne przez pewien czas. Z drugiej zaś nie są dochodem z pracy i nie trwają przez cały okres spłaty kredytu hipotecznego. 800 plus kończy się wraz z osiągnięciem przez dziecko pełnoletności, podczas gdy kredyt mieszkaniowy jest zwykle zaciągany na 20 albo 30 lat.

Dlatego banki różnie podchodziły do takich pieniędzy. Część uwzględniała 800 plus jako dodatkowy dochód gospodarstwa domowego. Inne traktowały je jako element zmniejszający koszty utrzymania dziecka. Zdarzało się też, że świadczenie było brane pod uwagę tylko wtedy, gdy dziecko było jeszcze odpowiednio młode, a więc pieniądze miały wpływać na budżet przez dłuższy czas.

Zobacz też: Tyle czteroosobowa rodzina zapłaciła w barze mlecznym w Zakopanem. Nie takiej kwoty się spodziewali

800 plus a kredyt. PKO BP zmienia zasady od lipca

Od 1 lipca PKO BP przestał uwzględniać świadczenie 800 plus przy ocenie zdolności kredytowej klientów ubiegających się o kredyt hipoteczny. Jak podaje Interia, to drugi bank po Banku Millennium, który zdecydował się na taki krok. Nadal świadczenie biorą pod uwagę m.in. Alior Bank, BNP Paribas, Bank Pekao oraz ING Bank Śląski. Dla części rodzin oznacza to niższą możliwą kwotę kredytu. Jeśli bank wcześniej wliczał 800 plus do dochodu albo zmniejszał dzięki niemu koszty utrzymania dziecka, po zmianie kalkulacja może wypaść gorzej. Im więcej dzieci w rodzinie, tym większa potencjalna różnica w ocenie zdolności kredytowej.

Ekspert kredytowy Krzysztof Bontal, cytowany przez Interię, wyjaśnia, że przy założeniu, iż miesięczne zobowiązania nie powinny przekraczać około 50 proc. dochodu netto, każde 800 zł mniej w analizie może obniżyć dopuszczalną ratę o około 400 zł. Przy kredycie na 30 lat może to oznaczać nawet około 65 tys. zł niższą kwotę finansowania, a w rodzinie z dwójką dzieci różnica może być jeszcze większa.

To, czy 800 plus było uwzględniane przy wyznaczaniu zdolności kredytowej, zawsze zależało od polityki konkretnego banku. Choć są to regularne wpływy, instytucje finansowe podchodzą do nich ostrożnie, ponieważ jest to świadczenie socjalne wypłacane jedynie do ukończenia przez dziecko 18. roku życia - wyjaśnia Krzysztof Bontal, prezes Proferto i ekspert kredytowy.

Zmiana wpisuje się w ostrożniejsze podejście do świadczeń socjalnych przy kredytach hipotecznych. Komisja Nadzoru Finansowego nie oczekuje od banków całkowitej rezygnacji z uwzględniania 800 plus, ale wskazuje, że instytucje powinny brać pod uwagę okres wypłaty świadczenia w relacji do całego okresu kredytowania. Innymi słowy: pieniędzy wypłacanych tylko do 18. roku życia dziecka nie należy traktować tak samo jak stałej pensji przez 30 lat. Bank podkreśla, że każdy wniosek jest analizowany indywidualnie, a szczegóły polityki kredytowej nie są ujawniane. Dla klientów praktyczny wniosek jest jednak prosty: przed złożeniem dokumentów warto sprawdzić, które banki nadal uwzględniają 800 plus, a które już tego nie robią. Różnica może przełożyć się na realne pieniądze i zdecydować o tym, czy rodzina otrzyma kredyt w oczekiwanej wysokości.

Zmiana w PKO BP nie oznacza końca programu 800 plus ani utraty świadczenia przez rodziny. Dotyczy wyłącznie sposobu liczenia zdolności kredytowej w konkretnym banku. Mimo to dla osób planujących zakup mieszkania może mieć duże znaczenie, bo przy obecnych cenach nieruchomości nawet kilkadziesiąt tysięcy złotych różnicy w dostępnej kwocie kredytu potrafi zmienić decyzję o zakupie.