Nie masz zdolności kredytowej? Te mieszkania mogą być alternatywą

Młodzi odbijają się od banków. Wkład własny nadal jest ogromną barierą

Kredyt hipoteczny dla wielu młodych osób nadal jest trudny do uzyskania. Zakup mieszkania wymaga wysokich dochodów, stabilnej pracy i oszczędności na start. Największą barierą pozostaje wkład własny - standardowo banki oczekują około 20 proc. wartości nieruchomości.

Zobacz też: Masowe kontrole w blokach. Pismo w skrzynce może oznaczać 5000 zł kary

Przy mieszkaniu za 500 tys. zł oznacza to nawet 100 tys. zł oszczędności, zanim dojdą koszty notarialne, opłaty dodatkowe i wykończenie lokalu. Część banków dopuszcza niższy wkład, np. 10 proc., ale zwykle wiąże się to z dodatkowymi warunkami i wyższymi kosztami zabezpieczenia kredytu.

Sam wkład własny też nie wystarczy. Klient musi wykazać zdolność do spłaty raty, a na tym etapie odpada wiele osób z regularnymi dochodami. Zarabiają za dużo na lokal komunalny, ale za mało, by bank sfinansował zakup mieszkania. Tak powstaje luka czynszowa - przestrzeń między lokalem komunalnym a kredytem hipotecznym.

Społeczna Inicjatywa Mieszkaniowa nabiera tempa. Takie lokale powstają w kolejnych miastach

Jednym z narzędzi, które mają odpowiedzieć na ten problem, jest Społeczna Inicjatywa Mieszkaniowa, czyli SIM. To model budownictwa społecznego dla osób, które nie mogą kupić mieszkania na rynku, ale nie kwalifikują się też do klasycznego wsparcia komunalnego.

W Rykach przy ul. Granicznej powstaną 64 mieszkania w ramach SIM Lubelskie. Inwestycja obejmuje dwa budynki mieszkalne wielorodzinne z lokalami o zróżnicowanych metrażach - od około 29 do 68 mkw.

Budynki mają mieć cztery kondygnacje nadziemne i jedną podziemną. Zgodnie z harmonogramem zakończenie budowy zaplanowano na IV kwartał 2027 r., a oddanie mieszkań do użytkowania na I kwartał 2028 r.

Zobacz też: Całkowity zakaz w blokach. Sypią się listy ze spółdzielni, za ten przedmiot można dostać niemały mandat

To nie jest pojedyncza inwestycja. Według Krajowego Zasobu Nieruchomości liczba mieszkań oddanych do użytkowania w ramach SIM z udziałem KZN przekroczyła już 2000 lokali w skali kraju.

Takie mieszkania powstały lub powstają m.in. w Sieradzu, Człuchowie, Lęborku, Sosnowcu, Gołczy, Dynowie, Kaczorach, Ziębicach, Tuchowie, Końskich i Międzyrzecu Podlaskim. W samym województwie lubelskim SIM Lubelskie prowadzi lub przygotowuje inwestycje także w innych gminach, m.in. w Łukowie, Hrubieszowie, Chełmie, Kraśniku, Włodawie, Opolu Lubelskim, Tomaszowie Lubelskim i Janowie Lubelskim.

Najem z dojściem do własności. To nie jest mieszkanie za darmo

Najważniejszą różnicą między mieszkaniem SIM a zwykłym najmem jest możliwość dojścia do własności. Lokator nie kupuje mieszkania od razu, ale może korzystać z lokalu w ramach najmu i po spełnieniu określonych warunków ubiegać się o przeniesienie własności.

Model opiera się na partycypacji, czyli wkładzie przyszłego najemcy w koszty budowy. Po zakwalifikowaniu do programu podpisywana jest umowa partycypacyjna, a lokator wpłaca wymaganą kwotę.

Pozostała część kosztów jest rozliczana w czynszu. Dla osób bez zdolności kredytowej oznacza to istotną zmianę - nie muszą przechodzić standardowej procedury kredytu hipotecznego, ale nadal muszą spełnić kryteria naboru i wykazać, że będą w stanie regularnie opłacać najem.

Najem z dojściem do własności nie jest lokalem komunalnym ani mieszkaniem „za darmo”. To rozwiązanie dla osób, które mają dochody, lecz nie mają wystarczającej zdolności kredytowej albo odpowiednio wysokiego wkładu własnego.

Zobacz też: Bez tego dokumentu twoje rachunki za prąd mogą wzrosnąć. Stawką są nawet tysiące złotych

Dla wielu rodzin taki model może oznaczać większą stabilizację niż najem prywatny. Zamiast umowy zależnej od właściciela i warunków rynkowych, lokator otrzymuje przewidywalniejszą ścieżkę mieszkaniową. W przypadku inwestycji w Rykach pierwsze lokale mają zostać oddane do użytkowania na początku 2028 roku.