dzierżawa
Pixabay.com
Autor Tomasz Majta - 29 Listopada 2020

Dzierżawa. Czym jest dzierżawa? Co można wydzierżawić?

Dzierżawa należy do grona umów, które determinują stosunek używania rzeczy dla własnych pożytków. Dzierżawa jest umową wzajemnie wiążącą, a jej istnienie reguluje kodeks cywilny. Przepisy przewidziane w kodeksie cywilnym precyzyjnie wskazują obowiązki oraz prawa stron uczestniczących. Na czym polega tak naprawdę dzierżawa? Co podlega dzierżawie?

Dzierżawa. Czym jest? Definicja

Dzierżawa gruntów rolnych jest bazowym, tuż obok własności, tytułem prawnym do organizacji oraz prowadzenia działalności gospodarstw rolniczych. Do zwiększenia popularności tego zagadnienia w stosunkach rolniczych przyczyniła się przede wszystkim Agencja Nieruchomości Rolnych. Rolnicy wykorzystują dzierżawę w celu powiększenia już istniejących gospodarstw rolnych, a także w celu tworzenia nowych, decydują się na to rozwiązanie głównie z kwestii finansowych. Sposób ten zasadniczo generuje dużo mniejszy wydatek niż zakup gruntu rolnego.

Dzierżawa a umowa dzierżawy. Co ją reguluje?

Dzierżawa jako umowa należy do kategorii umów nazwanych. Zasadniczą kwestią dzierżawy jest regulowanie wszelkich aspektów korzystania z cudzych rzeczy, które przynoszą pożytki. W zgodzie z art. 693 paragraf 1 Kodeksu Cywilnego, parafując umowę dzierżawy, osoba wydzierżawiająca obliguje się oddać osobie podejmującej dzierżawę rzecz do użytku, a także zgadza się na pobieranie pożytków z tego tytułu na czas określony lub nieokreślony. Osoba podejmująca dzierżawę zobowiązuje się natomiast do płacenia wydzierżawiającemu czynszu określonego w umowie dzierżawy.

Dzierżawa. Co może być przedmiotem umowy dzierżawy?

Przedmiotem umowy o dzierżawę mogą być tylko i wyłącznie rzeczy, które przynoszą pożytki. Do przedmiotu umowy o dzierżawę należą również prawa, które to wynikają z patentu (np. prawa autorskie). Przedmiotem kwalifikującym się do umowy dzierżawy są wszelkie przedmioty, zarówno ruchome jak i nie, które to przynoszą zyski. W zgodzie z przepisami Kodeksu Cywilnego do rzeczy ruchomych podlegających prawu zastawu wydzierżawiającego należą takie rzeczy, które służą do prowadzenia gospodarstwa czy przedsiębiorstwa, jeśli znajdują się w obrębie przedmiotu dzierżawy. Najczęściej dzierżawy dotyczą nieruchomości rolne, poszczególne części majątkowe lub prawa majątkowe. Co ciekawe, w dawniejszych czasach często dzierżawiło się zwierzęta przynoszące zyski z natury.

Dzierżawa. Jakie ramy czasowe obejmuje?

Umowa o dzierżawę może zostać sporządzona na czas określony jak i na czas nieokreślony. Zgodnie z Kodeksem Cywilnym, dzierżawę zawartą na czas większy niż 30 lat, po upływie tego terminu traktuje się jako dzierżawę zawartą na czas nieokreślony.

Dzierżawa. Kiedy dochodzi do ustania stosunku dzierżawy?

Stosunek dzierżawy ustaje w następujących sytuacjach:

  • w przypadku upływu terminu określonego w umowie,
  • w przypadku wypowiedzenia umowy.

Dzierżawa, jakie są obowiązki każdej ze stron w umowie dzierżawy?

Podstawowym obowiązkiem osoby wydzierżawiającej jest przekazanie przedmiotu dzierżawy tuż po zawarciu umowy w posiadanie dzierżawcy w stanie dobrym, zgodnie z przeznaczeniem zapisanym w umowie. Jeśli dzierżawca poniósł na rzecz wydatki, to w przypadku innej umowy wydzierającemu przysługuje:

  • uprawienie do zaniechania ulepszania z zapłatą sumy przypadającej na dzień zwrotu,
  • żądnie odtworzenia stanu pierwotnego.

Zgodnie z przepisami Kodeksu Cywilnego, roszczenia te przedawniają się z upływem roku od dnia zwrotu rzeczy.

Przez cały okres trwania umowy dzierżawca zobowiązany jest do dokonywania bieżących napraw wynikających z zużycia rzeczy w celu zachowania pierwotnego stanu rzeczy. Modyfikacje o charakterze trwałym lub poddzierżawienie przedmiotu jest możliwe, natomiast wymaga zgody ze strony wydzierżawiającego. Dzierżawca zobowiązany jest do opłacania czynszu w określonej wysokości. Po ustaniu stosunku dzierżawy, osoba wydzierżawiająca zobligowana jest do zwrotu przedmiotu dzierżawy – zwracany przedmiot powinien być w stanie niepogorszonym, a także powinien nienagannie spełniać swoją funkcję w momencie oddania.

Dzierżawa. Jaką formę przyjmuje umowa dzierżawy?

Umowa dzierżawy nie jest w sposób szczegółowy uregulowana przez Kodeks Cywilny. Forma sporządzenia umowy o dzierżawę zależy tylko i wyłącznie od stron parafujących umowę, natomiast od powyższej zasady jest jeden wyjątek. W sytuacji, gdy przedmiotem dzierżawy jest przedsiębiorstwo, umowa dzierżawy powinna zostać zawarta pisemnie wraz z podpisami poświadczonymi przez notariusza. Gdy przedsiębiorstwo jest wpisane do rejestru należy również ten fakt odnotować w prowadzonym rejestrze. Uwaga! W sytuacji dzierżawy nieruchomości o czasie dłuższym niż rok, również wymagana jest forma pisemna, ponieważ w przeciwnym przypadku zawarta umowa zostanie potraktowana jako umowa na czas nieokreślony. Obie strony posiadają natomiast prawo do zawarcia umowy w sposób szczegółowy.

Następny artykułNie przegap żadnych najciekawszych artykułów! Kliknij obserwuj biznesinfo.pl na:Obserwuj nas na Google News Google News