Skierowanie na badania lekarskie. Obowiązki pracodawcy
Pixabay.com
Autor Tomasz Majta - 15 Listopada 2020

Skierowanie na badania lekarskie. Obowiązki pracodawcy

Przestrzeganie przepisów BHP to jeden z najważniejszych obowiązków pracodawcy. Jednym z nich jest pamiętanie o aktualnych badaniach lekarskich pracowników zatrudnionych na umowę o pracę. Kodeks pracy w art. 229 wyszczególnia trzy rodzaje badań lekarskich: wstępne, okresowe i kontrolne. Każde z badań różni się od siebie zakresem zastosowania. Czym różnią się skierowania na poszczególne badania lekarskie i o czym musi pamiętać pracodawca?

Skierowanie na badania lekarskie. Kto wystawia? Jak długo jest ważne?

Zgodnie z Kodeksem pracy i przepisami BHP to właśnie pracodawca ma obowiązek wystawienia skierowania na badania lekarskie. Badania okresowe i kontrolne pracownik wykonuje w trakcie pracy, natomiast wstępne badanie lekarskie przed rozpoczęciem pracy na nowym stanowisku wykonywane jest poza godzinami pracy. Obecne przepisy prawne nie precyzują okresu ważności skierowania na badania lekarskie, które mogą być wypisywane nawet na pół roku przed datą badania, ale – jak pokazuje praktyka – niektóre placówki medyczne kwestionują skierowania na badania lekarskie, które zostały wystawione wcześniej niż na 30 dni przed badaniem w związku z czynnikami szkodliwymi i uciążliwymi, które w danym zakładzie pracy mogą się zmienić w ciągu dłuższego okresu.

Wstępne badania

Zanim pracownik rozpocznie pracę na nowym stanowisku, konieczne jest wykonanie wstępnych badań lekarskich, które potwierdzą brak przeciwwskazań do wykonywania pracy we wskazanych przez pracodawcę warunkach. Pracodawca ma obowiązek wydać pracownikowi skierowanie na badania lekarskie w dwóch egzemplarzach. Jeden otrzymuje lekarz, który wykonuje badania, drugi zostaje własnością pracownika.

Kiedy nie trzeba robić badań wstępnych?

Kodeks pracy wymienia dwie sytuacje, w których pracownik jest zwolniony z obowiązku wykonania badań wstępnych, a pracodawca nie wystawia mu skierowania na badanie lekarskie.

  • Pracownik jest przyjęty ponownie do tego samego pracodawcy na to samo stanowisko lub na stanowisko o takich samych warunkach pracy w ciągu 30 dni od momentu rozwiązania lub wygaśnięcia poprzedniego stosunku pracy z tym pracodawcą.
  • Pracownik zostaje przyjęty do pracy u innego pracodawcy na dane stanowisko w ciągu 30 dni po rozwiązaniu lub wygaśnięciu poprzedniego stosunku pracy; pracodawcy zostanie przedstawione aktualne orzeczenie lekarskie stwierdzające brak przeciwwskazań do pracy w warunkach pracy opisanych w skierowaniu na badania lekarskie, a pracodawca stwierdzi, że warunki odpowiadają warunkom występującym na danym stanowisku pracy (nie dotyczy przyjmowania osób do wykonywania prac szczególnie niebezpiecznych).

Badania okresowe

Pracownik otrzymuje cyklicznie skierowanie na badanie lekarskie, by lekarz mógł ocenić jego stan zdrowia i stwierdzić, czy nie pojawiła się przeszkoda do kontynuowania pracy na danym stanowisku. Wykonanie badań okresowych nie zajmuje wiele czasu, a w dniu, gdy pracownik jest badany przez lekarza, przysługuje mu płatny dzień wolny. Jeśli lekarz ma wątpliwości co do stanu zdrowia badanego pracownika, może wówczas rozszerzyć częstotliwość okresowych badań.

Odmowa wykonania

Jeżeli pracownik nie zgadza się z orzeczeniem lekarza, ma 7 dni na odwołanie się od decyzji (licząc od daty otrzymania orzeczenia). Uwaga! Należy koniecznie pamiętać o terminowości wystawiania skierowania na okresowe badanie lekarskie! Wykonanie badań po terminie może wiązać się z poważnymi konsekwencjami dla pracodawcy. Natomiast w przypadku, gdy pracownik odmawia wykonania badania, pracodawca ma prawo do rozwiązania stosunku pracy bez konsekwencji i bez uwzględnienia okresu wypowiedzenia pracownika.

Co ile?

Nie ma sztywnych, jednoznacznie zdefiniowanych ram, które wskazywałyby, kiedy okresowe badanie powinno zostać powtórzone. Terminarz wyznacza lekarz, a zarówno pracodawca, jak i pracownik powinni pamiętać o skierowaniu na badanie lekarskie. Data kolejnych badań okresowych została zamieszczona w orzeczeniu. Częstotliwość badań okresowych jest związana z zajmowanym przez pracownika stanowiskiem:

  • co 2 lata – gdy pracownik jest narażony na wdychanie szkodliwych pyłów i oparów;
  • co 3 lata – gdy pracownik wykonuje pracę w gorącym mikroklimacie;
  • co 4 lata – gdy pracownik ciągle korzysta z komputera,
  • co 5 lat – dotyczy pracowników biurowych, którzy nie korzystają z komputera.

Badania kontrolne. Kiedy trzeba je wykonać?

Pracownik otrzymuje skierowanie na badania lekarskie w przypadku długiej nieobecności w pracy. Jeśli pracownik jest niezdolny do pracy dłużej niż 30 dni, a jego nieobecność spowodowała choroba, wówczas podlega kontrolnym badaniom lekarskim. Lekarz musi wtedy ustalić, czy pracownik jest zdolny do wykonywania pracy na dotychczasowym stanowisku. Skierowanie na badanie lekarskie jest wystawione przez pracodawcę, który również ponosi koszty wykonania badania. W przypadku pojawienia się przeciwwskazań do dalszej pracy na konkretnym stanowisku, pracodawca zostaje zobowiązany do zwolnienia pracownika z obowiązku świadczenia dotychczasowej pracy. Wówczas pracownik jest przenoszony na inne stanowisko. Pracownik ma obowiązek stawienia się na badaniach po zakończeniu rekonwalescencji. Odmowa może skutkować nałożeniem kary upomnienia lub nagany, a nawet karą pieniężną.

Wzór. Co powinno zawierać skierowanie na badania?

Skierowanie na badania lekarskie powinno zawierać dane osobowe pracownika:

  • imię i nazwisko,
  • numer PESEL (w przypadku osoby, której nie nadano numeru PESEL, trzeba podać serię i nazwę dokumentu potwierdzającego tożsamość, a w przypadku osoby przyjmowanej do pracy - datę urodzenia),
  • adres zamieszkania (w przypadku osoby przyjmowanej do pracy, pole dotyczące adresu na skierowaniu powinno pozostać puste),
  • stanowisko pracy.

W części dotyczącej stanowiska pracy badanego pracownika skierowanie na badania lekarskie powinno ponadto zawierać informacje o orientacyjnej liczbie godzin przepracowanych dziennie, miesięcznie lub rocznie oraz szczegółowy opis warunków pracy.

Opis warunków pracy

Opis warunków pracy na skierowaniu na badania lekarskie powinien wyglądać następująco:

I., II., III. Czynniki fizyczne, pyły, czynniki chemiczne: należy wpisać wyniki ostatnich pomiarów i podać nazwę czynnika oraz wielkość narażenia:

  • stężenie lub natężenie (parametry, wielkość, jednostka),
  • krotność wartości dopuszczalnej.

IV. Czynniki biologiczne: trzeba wpisać nazwy lub rodzaje czynników oraz źródło czynnika.

V. Inne czynniki, w tym niebezpieczne: trzeba wskazać czynniki niebezpieczne i uciążliwe oraz inne czynniki wynikające ze sposobu wykonywania pracy.

Należy podać łączną liczbę czynników niebezpiecznych, czynników szkodliwych dla zdrowia lub czynników uciążliwych i innych wynikających ze sposobu wykonywania pracy wskazanych w skierowaniu na badania lekarskie.

Następny artykułNie przegap żadnych najciekawszych artykułów! Kliknij obserwuj biznesinfo.pl na:Obserwuj nas na Google News Google News