BiznesINFO.pl
old-age-360714 1920

https://pixabay.com/pl/photos/staro%C5%9B%C4%87-m%C5%82odo%C5%9B%C4%87-r%C4%99ka-babcia-360714/

Prawo reguluje kolejność dziedziczenia. W spornych przypadkach warto poprosić o pomoc prawnika

31 Maja 2021

Autor tekstu:

Przemysław Puch

Udostępnij:

Porządek dziedziczenia czasem przypomina węzeł gordyjski, którego rozplątanie wydaje się niemożliwe, na pewno trudne. Jeżeli wartość spadku to uzasadnia warto rozważyć włączenie do sprawy prawnika, który pomoże rozwikłać te kwestie, a w spornych przypadkach skieruje sprawę na drogę sądową.

Dziedziczenie tzw. ustawowe (nazwa od regulującej te kwestie ustawy Kodeks cywilny) oznacza usankcjonowaną prawnie kolejność nabywania spadku po osobie zmarłej. Taka droga przenoszenia wartości z osoby zmarłej na jego rodzinę ma miejsce wtedy, gdy zmarły nie pozostawił testamentu, który w Polsce ma pierwszeństwo przed drogą ustawową.

Grupy ustawowe

Obowiązuje zasada, że właściciel majątku, przed swoim odejściem, ma pełne prawo
decydowania o tym, gdzie po jego śmierci trafią jego ruchomości, kto stanie się
właścicielem jego domu, mieszkania czy ziemi (nieruchomości), jak również wskazania
osoby, która będzie rozporządzała należącymi do niego za życia wartościami
finansowymi (pieniądze) czy prawnymi (na przykład prawa autorskie).

Jeżeli zmarły nie sporządził testamentu, nie powołał w nim swojego spadkobiercy albo
gdy żadna ze wskazanych przez niego osób w testamencie nie chce lub z różnych względów nie może dziedziczyć po nim majątku, dochodzi do dziedziczenia z mocy prawa, czyli na podstawie zapisów Kodeksu cywilnego.

W ustawie zostały określone grupy osób powołane do spadku właśnie w takiej sytuacji.

Grupy spadkowe

Pierwszym krokiem jest ustalenie grupy spadkowej, w której odbywać się będzie
dziedziczenie. Wskazanie w głównej mierze zależy od sytuacji rodzinnej
spadkodawcy. Prawo wyróżnia pięć grup spadkobierców ustawowych.

W pierwszej kolejności do dziedziczenia ustawowego powołane są dzieci oraz małżonek. Dziedziczony przez te osoby spadek będzie obejmował połowę wspólnego majątku
małżonków oraz osobisty majątek zmarłego w całości. W sytuacji, gdy małżonkowie
przed śmiercią spadkodawcy pozostawali w sytuacji rozdzielności majątkowej, przedmiotem
dziedziczenia będzie odrębny majątek spadkodawcy.

Dzieci, w tym adoptowane, (a gdy nie dożyją otwarcia spadku – ich zstępni tj. wnuki, prawnuki
spadkodawcy) oraz małżonek dziedziczą w częściach równych, jednak pozycja małżonka, wobec dzieci, jest nieco bardziej uprzywilejowana. Przypadający mu bowiem udział nie może być mniejszy niż jedna czwarta (25 proc.) całej masy spadkowej.

Gdy dziecko spadkodawcy nie dożyje otwarcia spadku po swoim rodzicu, w jego miejsce
automatycznie wchodzą jego zstępni, którzy udział przypadający rodzicowi dzielą w równych częściach między sobą.

Więcej dla małżonka

Do drugiej grupy spadkobierców ustawowych prawo zalicza małżonka i rodziców spadkodawcy. Oni z kolei dziedziczą majątek, który pozostał po osobie zmarłej, jeżeli nie
pozostawiła ona dzieci, wnuków, ani prawnuków.

W trakcie dziedziczenia w tej grupie małżonkowi należy się połowa spadku, natomiast rodzice zmarłego otrzymują po jednej czwartej (25 proc.).

Jeżeli ojcostwo nie zostało ustalone to spadkiem dzieli się matka zmarłego wraz ze swoim małżonkiem. Natomiast gdy zmarły w momencie śmierci nie pozostawał w związku małżeńskim, cały spadek po nim przejmują jego rodzice (nie ma znaczenia, czy w chwili otwarcia spadku rodzice są w związku małżeńskim czy mają nowe rodziny).

Jeżeli choćby jedno z rodziców nie dożyło otwarcia spadku, to jego udziały przypadają
rodzeństwu spadkodawcy (zarówno przyrodniemu jak i rodzonemu). Podobnie się dzieje w sytuacji, gdy rodzice zmarli oboje, przy czym rodzeństwo dzieli się udziałem pozostawionym przez rodziców w częściach równych. Jeżeli natomiast ktoś z rodzeństwa nie doczekał otwarcia spadku, jego udział w spadku po zmarłym przypada jego zstępnym.

Dziedziczenie ułamkowe

Prawo spadkowe dopuszcza możliwość dziedziczenia części spadku (ułamkowej) na podstawie testamentu, a części - ustawy. Jest to możliwe, gdy spadkodawca nie powołał do części spadku spadkobiercy albo gdy którakolwiek z kilku osób, które powołał do całości spadku, nie chce lub nie może zostać spadkobiercą.

Podobne artykuły

pixabay, Chronomarchie

Twój portfel

Potężny cios w samozatrudnionych. Ich składki wzrosną o ponad 1000 zł

Czytaj więcej >
fot: Arkadiusz Ziolek/ East News. 16.07.2019. n/z Niemowlak trzyma banknot 500 zl.

Twój portfel

12 000 plus jednak szybciej. Rząd zdradził, kiedy można spodziewać się wypłat

Czytaj więcej >
Polacy wycofują oszczędności z banków

Twój portfel

Oszczędności w banku? Nie, teraz stawiamy na alternatywy

Czytaj więcej >
pixabay, IADE-Michoko

Twój portfel

Ceny paliw na stacjach robią wrażenie. Cieszyć się mogą tylko tankujący gaz

Czytaj więcej >
pieniadze-pixabay-jarmoluk

Twój portfel

Opłata opakowaniowa już budzi kontrowersje. Branża nie przebiera w słowach

Czytaj więcej >
Biznes Info

Twój portfel

Abonamentu RTV wciąż unika masa Polaków. A kontrolerzy i tak wystawiają mandaty na 735 zł

Czytaj więcej >