Nowy obowiązek od 2027 roku. Przy tych zakupach konieczne podanie numeru PESEL

Nie oznacza to jednak, że przy każdej wizycie w sklepie trzeba będzie pokazywać dowód osobisty. Nowe obowiązki będą związane z zakupami przekraczającymi określony próg finansowy.

Nowe przepisy od 10 lipca 2027 roku. UE zaostrza kontrolę drogich zakupów

10 lipca 2027 roku w Unii Europejskiej mają wejść w życie przepisy Anti-Money Laundering Regulation (AMLR). Ich celem jest ograniczenie możliwości prania pieniędzy, między innymi poprzez objęcie większą kontrolą transakcji dotyczących towarów i usług o wysokiej wartości. Zgodnie z informacjami przedstawionymi w materiale Interii Biznes, nowe regulacje będą miały znaczenie przede wszystkim przy zakupach przekraczających 10 000 euro, czyli około 43 800 zł.

W praktyce oznacza to, że część transakcji przestanie być anonimowa. Klient zainteresowany zakupem przekraczającym wskazany próg będzie musiał potwierdzić swoją tożsamość. Sprzedawca poprosi go o okazanie dowodu osobistego, a także o podanie danych osobowych, w tym numeru PESEL. Nowe rozwiązanie ma utrudnić wykorzystywanie dużych zakupów do ukrywania pochodzenia pieniędzy.

Warto zwrócić uwagę na zakres planowanych zmian. Nie chodzi o powszechny obowiązek podawania numeru PESEL podczas zwykłych zakupów spożywczych czy codziennych wizyt w sklepach. Regulacja dotyczy transakcji o znacznie wyższej wartości, a więc sytuacji, w których kupowane dobra lub usługi przekraczają określony limit. Zmiany będą szczególnie istotne dla osób nabywających drogie przedmioty, samochody czy dobra luksusowe. To właśnie przy takich transakcjach sprzedawcy będą musieli zastosować dodatkowe procedury weryfikacyjne.

Dowód osobisty i PESEL przy zakupie. Nowe obowiązki sprzedawców

Nowe regulacje nałożą dodatkowe obowiązki na określone grupy sprzedawców. Zgodnie z przesłanym materiałem chodzi między innymi o sprzedawców dóbr luksusowych, domy aukcyjne oraz dealerów samochodowych. Podmioty te będą musiały wdrożyć procedurę Customer Due Diligence, czyli mechanizmy należytej staranności wobec klienta. Ich zadaniem będzie dokładniejsze sprawdzanie, z kim zawierana jest transakcja i czy nie wiąże się ona z ryzykiem prania pieniędzy.

Procedura będzie obejmowała kilka działań. Pierwszym z nich będzie identyfikacja klienta, wymagająca okazania dokumentu tożsamości oraz przekazania danych osobowych, w tym numeru PESEL. W przypadku transakcji zawieranych przez firmy konieczne będzie również ustalenie, kto jest ich rzeczywistym beneficjentem. Chodzi o zidentyfikowanie osoby, która faktycznie korzysta z działalności podmiotu lub sprawuje nad nim kontrolę.

Kolejnym elementem może być weryfikacja źródła pieniędzy. Materiał wskazuje, że przy szczególnie wysokich zakupach sprzedawca będzie mógł poprosić klienta o udowodnienie, że środki przeznaczone na transakcję pochodzą z legalnych źródeł. Oznacza to, że samo okazanie dowodu osobistego nie zawsze wystarczy. W określonych przypadkach konieczne może być także wyjaśnienie pochodzenia pieniędzy. Nowe obowiązki mają dotyczyć nie tylko ustalenia danych kupującego, ale również dokładniejszego przyjrzenia się samej transakcji.

Podział zakupów na mniejsze kwoty nie pozwoli uniknąć kontroli

Osoby planujące kosztowny zakup mogą zastanawiać się, czy nowe przepisy będzie można ominąć, dzieląc jedną transakcję na kilka mniejszych. Z informacji przedstawionych w materiale wynika, że takie rozwiązanie nie pozwoli uniknąć weryfikacji. Jeżeli kilka zakupów będzie ze sobą powiązanych i łącznie przekroczy próg 10 000 euro, sprzedawca będzie musiał potraktować je jako jedną transakcję powiązaną.

W praktyce oznacza to, że rozłożenie płatności na mniejsze części nie będzie automatycznie zwalniało z obowiązków wynikających z nowych regulacji. Znaczenie będzie miała nie tylko pojedyncza kwota, ale także powiązanie poszczególnych zakupów. Takie podejście ma ograniczyć możliwość obchodzenia przepisów poprzez sztuczne dzielenie większych transakcji.

Dla klientów oznacza to konieczność przygotowania się na bardziej szczegółową weryfikację przy zakupie drogich towarów lub usług. W określonych sytuacjach trzeba będzie przedstawić dokument tożsamości, podać PESEL, a niekiedy również wykazać legalne pochodzenie pieniędzy. Nowe regulacje mają zacząć obowiązywać 10 lipca 2027 roku. Ich celem jest zwiększenie kontroli nad przepływem pieniędzy w przypadku transakcji o wysokiej wartości, a nie wprowadzenie obowiązku legitymowania się przy wszystkich zakupach.