Nadchodzą nowe przepisy w pracy. Prezydent podpisał kluczową ustawę
Prezydent Karol Nawrocki podpisał nowelizację Kodeksu pracy i Kodeksu postępowania cywilnego, która wprowadza istotne zmiany w przepisach dotyczących mobbingu. Nowe regulacje mają ułatwić dochodzenie swoich praw przez pracowników, zwiększyć odpowiedzialność pracodawców oraz uporządkować obowiązki związane z zapobieganiem przemocy w miejscu pracy.
Jak podaje PAP zmiany są efektem prac nad przepisami, które – jak wskazywało Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej – przez ponad dwie dekady nie były dostosowywane do zmieniających się realiów rynku pracy. Resort podkreślał, że dotychczasowa definicja mobbingu była skomplikowana i w praktyce sprawiała trudności zarówno pracownikom, jak i sądom.
Prezydent podpisał nowelizację. Definicja mobbingu zostanie uproszczona
Informację o podpisaniu nowelizacji Kodeksu pracy oraz Kodeksu postępowania cywilnego opublikowała Kancelaria Prezydenta. Podpis prezydenta Karola Nawrockiego oznacza zakończenie procesu legislacyjnego i otwiera drogę do wejścia w życie nowych regulacji, które mają wzmocnić ochronę pracowników przed mobbingiem i doprecyzować część przepisów dotyczących równego traktowania w zatrudnieniu.
Jedną z najważniejszych zmian jest uproszczenie definicji mobbingu. Zgodnie z nowelizacją za mobbing będą uznawane zachowania mające charakter nawracający, powtarzający się lub stały, pochodzące między innymi od przełożonego, współpracownika, podwładnego, pojedynczej osoby albo grupy osób. Ustawodawca wyraźnie wskazał również, że działania takie mogą przybierać formę fizyczną, werbalną oraz pozawerbalną.
Nowe przepisy odchodzą od dotychczasowego podejścia, zgodnie z którym duże znaczenie miało wykazanie określonych skutków działań sprawcy lub jego zamiaru. Po zmianach uznanie określonych zachowań za mobbing nie będzie uzależnione od intencjonalności działania ani od wystąpienia konkretnego skutku. Ustawodawca rozszerzył również katalog zachowań objętych przepisami, wskazując, że za mobbing będzie uznawane także nakazywanie lub zachęcanie innych osób do takich działań.
Resort pracy argumentował wcześniej, że obowiązująca od ponad 20 lat definicja okazała się zbyt skomplikowana i trudna do stosowania w praktyce. Nowelizacja ma uprościć ocenę takich przypadków oraz ułatwić osobom pokrzywdzonym dochodzenie swoich praw przed pracodawcą i sądami.
Wyższe zadośćuczynienie i nowe obowiązki dla pracodawców
Nowelizacja przewiduje również istotne zmiany dotyczące odpowiedzialności finansowej za mobbing. Pracownik, który padł jego ofiarą, będzie mógł ubiegać się u pracodawcy o zadośćuczynienie w wysokości nie niższej niż sześciokrotność minimalnego wynagrodzenia za pracę. Zachowane zostanie także prawo do dochodzenia odszkodowania na zasadach przewidzianych w przepisach.
Wprowadzono również rozwiązanie umożliwiające pracodawcy dochodzenie zwrotu poniesionych kosztów od osoby odpowiedzialnej za mobbing. Oznacza to, że jeśli firma wypłaci pracownikowi zadośćuczynienie lub odszkodowanie, będzie mogła domagać się od sprawcy wyrównania poniesionej szkody.
Znacząco rozszerzono także obowiązki pracodawców związane z przeciwdziałaniem mobbingowi. Każdy pracodawca będzie zobowiązany do określenia zasad, procedur oraz częstotliwości działań antymobbingowych w regulaminie pracy lub obwieszczeniu. Przepisy nakładają również obowiązek prowadzenia działań profilaktycznych, reagowania na zgłoszenia oraz zapewnienia realnego wsparcia osobom, które doświadczyły przemocy w miejscu pracy.
Jednocześnie ustawodawca przewidział sytuacje, w których pracodawca nie będzie ponosił odpowiedzialności cywilnej. Będzie to możliwe wtedy, gdy firma skutecznie realizowała obowiązki związane z przeciwdziałaniem mobbingowi, a sprawcą nie był przełożony. W takim przypadku pracownik nadal będzie mógł dochodzić zadośćuczynienia bezpośrednio od osoby odpowiedzialnej za niedozwolone zachowania.
Zobacz także: Bolt uruchamia nową usługę w Polsce. Przyda się w drodze na wakacje
Zmiany obejmą także przepisy o dyskryminacji. Wiadomo, kiedy wejdą w życie
Nowelizacja nie ogranicza się wyłącznie do kwestii mobbingu. Ustawodawca doprecyzował również przepisy dotyczące dyskryminacji i zasady równego traktowania w zatrudnieniu. Zgodnie z nowymi regulacjami przejawem dyskryminacji będą także sytuacje, w których pracownik z jednej lub kilku przyczyn określonych w ustawie był, jest lub mógłby być traktowany mniej korzystnie niż inni pracownicy znajdujący się w porównywalnej sytuacji.
Przepisy rozszerzają także katalog zachowań uznawanych za naruszenie zasady równego traktowania. Obejmą one zachęcanie innej osoby do dyskryminacji lub wydawanie polecenia naruszenia tych zasad. Za molestowanie będzie uznawane każde niepożądane zachowanie, którego celem lub skutkiem jest naruszenie godności pracownika oraz stworzenie wobec niego zastraszającej, wrogiej, poniżającej, upokarzającej albo uwłaczającej atmosfery. Ustawodawca doprecyzował przy tym, że na takie zachowania mogą składać się elementy fizyczne, werbalne i pozawerbalne.
Osoba, wobec której pracodawca naruszy zasady równego traktowania lub jednakowego wynagradzania za jednakową pracę albo pracę o jednakowej wartości, otrzyma prawo do zadośćuczynienia w wysokości nie niższej niż minimalne wynagrodzenie za pracę. Dodatkowo pracownik korzystający z przysługujących mu uprawnień związanych z naruszeniem prawa pracy nie będzie mógł ponosić z tego powodu negatywnych konsekwencji. Ochrona obejmie także osoby, które udzieliły wsparcia poszkodowanemu.
Nowe przepisy zaczną obowiązywać po upływie trzech miesięcy od dnia ich ogłoszenia. Jednocześnie pracodawcy otrzymają sześć miesięcy na przygotowanie i wdrożenie wymaganych standardów oraz polityki antymobbingowej.
