Waloryzacja emerytur w 2026 r. Tyle seniorzy dostaną "na rękę"
Planowane zmiany w systemie emerytalnym budzą zainteresowanie milionów świadczeniobiorców, którzy analizują, jak rządowe założenia przełożą się na ich codzienne finanse. Rzeczowe podejście do danych budżetowych pozwala na nakreślenie jasnej prognozy dotyczącej wysokości przyszłych świadczeń oraz zrozumienie mechanizmów wpływających na coroczne podwyżki.
Jakie są prognozy waloryzacji emerytur i rent w 2026 roku i jak wpłyną na świadczenia?
Zgodnie z założeniami budżetowymi przedstawionymi przez Radę Ministrów, prognozowany wskaźnik waloryzacji emerytur i rent w 2026 roku ma wynieść 4,88 procenta.
Zastosowanie tego wskaźnika oznaczałoby, że świadczenie brutto w wysokości 2000 zł wzrosłoby do 2097,60 zł, natomiast przy kwocie 3000 zł brutto podwyżka wyniosłaby 146,60 zł. W przypadku wyższych świadczeń emerytura brutto na poziomie 5000 zł uległaby zwiększeniu do 5244 zł. Przekłada się to na konkretne kwoty netto: dla 3000 zł brutto emeryt otrzymałby około 2785 zł (wzrost o blisko 117 zł), a przy 4000 zł brutto wypłata wyniosłaby około 3164 zł, co stanowi niemal 155 zł więcej niż obecnie.
Warto zaznaczyć, że ten sam przelicznik waloryzacji zostanie wykorzystany do ustalenia wysokości dodatkowych świadczeń rocznych, czyli tzw. „trzynastek” i „czternastek”.
Jaka jest prognozowana kwota emerytury minimalnej w 2026 roku po waloryzacji?
Wzrost wskaźnika waloryzacji wpłynie bezpośrednio na poziom najniższych świadczeń wypłacanych przez system ubezpieczeń społecznych. Zrozumienie różnicy między kwotami brutto a netto pozwala precyzyjnie ocenić realny przyrost gotówki w portfelach seniorów.
Aktualnie minimalna emerytura brutto wynosi 1878,91 zł, a po przewidywanej podwyżce o 4,88 proc. jej kwota wzrośnie do poziomu 1970,60 zł.
Jeśli chodzi o kwotę netto, prognozowana emerytura minimalna „na rękę” wyniesie 1793,25 zł, co oznacza realny wzrost o 83,44 zł. Przykładowo dla świadczenia brutto w wysokości 2000 zł, wypłata netto osiągnęłaby poziom niecałych 1909 zł, natomiast przy 5000 zł brutto senior otrzymałby 4443 zł netto, czyli o 190 zł więcej niż dotychczas.
Jak obecna waloryzacja emerytur wypada na tle lat poprzednich?
Planowana na 2026 rok waloryzacja jest niższa od stawek odnotowanych w ostatnim czasie, kiedy to w 2023 roku świadczenia wzrosły o 14,8%, a w 2025 roku o 5,5%.
Z historycznego punktu widzenia warto przypomnieć, że najniższy wskaźnik waloryzacji w ostatnich latach miał miejsce w 2021 roku i wyniósł wówczas 4,24%.
Dynamika tych zmian jest ściśle powiązana z sytuacją gospodarczą kraju oraz wskaźnikami inflacji, które determinują ostateczną wysokość corocznych korekt świadczeń.
Jakie są propozycje zmian w systemie emerytalnym i jakie budzą kontrowersje?
W debacie publicznej pojawił się projekt „Godna emerytura”, przedstawiony przez Prezydenta, który zakłada gwarancję podwyżki świadczeń o co najmniej 150 zł brutto. W ramach tej koncepcji Karol Nawrocki wskazał, że w obecnych realiach najniższa emerytura powinna wynosić przynajmniej 2 tysiące złotych.
Propozycje te spotykają się z krytyką ze strony środowisk związkowych, m.in. Sebastiana Koćwina z OPZZ, który ocenił projekt jako „psucie systemu”. Wskazał on, że takie rozwiązanie mogłoby być krzywdzące dla osób, które dzięki długotrwałej aktywności zawodowej zgromadziły w ZUS znaczny kapitał.
Jednocześnie związki zawodowe dążą do zmiany sposobu wyliczania waloryzacji, postulując uwzględnianie w niej 50 procent realnego wzrostu płac, podczas gdy obecnie wskaźnik ten wynosi 20 procent.