GIF wycofuje kosmetyk do paznokci. Tej substancji nie powinno być w składzie
Na rynku kosmetycznym pojawił się kolejny przypadek produktu, który wzbudził zastrzeżenia regulatora. Tym razem chodzi o preparat przeznaczony do pielęgnacji paznokci, dostępny wcześniej m.in. w drogeriach i sklepach internetowych. GIF zdecydował o jego wycofaniu z obrotu na terenie całej Polski. Powodem nie była jednak wada konkretnej partii, lecz sposób zakwalifikowania samego produktu.
Granica między kosmetykiem a lekiem jest ściśle regulowana. O tym, do której kategorii należy dany preparat, nie decyduje wyłącznie nazwa nadana przez producenta ani miejsce sprzedaży. Znaczenie mają przede wszystkim jego skład, deklarowane działanie i właściwości farmakologiczne. Właśnie te kryteria okazały się kluczowe w najnowszej decyzji inspekcji.
GIF w Polsce. Za co odpowiada Główny Inspektorat Farmaceutyczny?
Główny Inspektor Farmaceutyczny jest centralnym organem administracji rządowej, który kieruje Państwową Inspekcją Farmaceutyczną. Jego podstawową misją jest ochrona zdrowia pacjentów poprzez nadzorowanie warunków wytwarzania i obrotu produktami leczniczymi. GIF działa pod nadzorem ministra zdrowia i wraz z wojewódzkimi inspektoratami tworzy system kontroli rynku farmaceutycznego.
Do jego kompetencji należy m.in. nadzór nad produkcją leków dla ludzi i zwierząt, kontrola dystrybucji hurtowej, wydawanie określonych zezwoleń oraz nadzorowanie przestrzegania przepisów Prawa farmaceutycznego. Inspektorat monitoruje również obrót produktami leczniczymi, analizuje ich dostępność i rozpatruje zgłoszenia dotyczące podejrzeń fałszowania leków.
Jednym z najważniejszych narzędzi GIF jest możliwość wydawania decyzji o wstrzymaniu lub wycofaniu produktów z obrotu. Ma to znaczenie nie tylko wtedy, gdy problem dotyczy jakości konkretnej serii leku. Inspektor może również interweniować, gdy produkt faktycznie spełnia kryteria produktu leczniczego, ale jest sprzedawany bez wymaganej rejestracji albo pod inną kategorią.
Dla konsumentów oznacza to dodatkową warstwę kontroli rynku. Preparat o działaniu leczniczym nie może trafić do sprzedaży na takich samych zasadach jak zwykły kosmetyk. Produkty lecznicze przed dopuszczeniem do obrotu muszą bowiem przejść odpowiednią procedurę oceny bezpieczeństwa, jakości i skuteczności, a następnie być właściwie oznakowane.
Kosmetyki w Polsce podlegają ścisłym regulacjom. Nie każdy składnik jest dozwolony
Podstawą regulacji rynku kosmetycznego w Polsce jest:
- unijne rozporządzenie nr 1223/2009 dotyczące produktów kosmetycznych,
- krajowa ustawa z 4 października 2018 roku o produktach kosmetycznych.
Nadzór nad kosmetykami sprawują przede wszystkim Państwowa Inspekcja Sanitarna i Inspekcja Handlowa. Przed wprowadzeniem produktu na rynek konieczne jest również jego zgłoszenie do unijnej bazy CPNP.
Przepisy jasno określają, czym w ogóle jest kosmetyk. Może być to substancja lub mieszanina stosowana m.in. na skórę, włosy, paznokcie czy zęby przede wszystkim po to, aby je oczyszczać, chronić, zmieniać ich wygląd lub utrzymywać w dobrej kondycji. Jeżeli zasadniczą funkcją produktu staje się działanie lecznicze lub farmakologiczne, może on przestać spełniać definicję kosmetyku.
Prawo określa również, jakie substancje mogą znaleźć się w kosmetykach i w jakim stężeniu. Niektóre są całkowicie zakazane, inne mogą być używane jedynie w określonych warunkach. Regulacje są przy tym regularnie aktualizowane wraz z nowymi ocenami bezpieczeństwa. Przykładowo od 1 września 2025 roku zakazano stosowania w kosmetykach TPO - Trimethylbenzoyl Diphenylphosphine Oxide, wcześniej używanego m.in. w produktach do stylizacji paznokci. Substancję sklasyfikowano jako działającą szkodliwie na rozrodczość kategorii 1B.
Kolejne zmiany weszły w życie w 2026 roku. Rozporządzenie Komisji UE 2026/909 zmieniło zasady dotyczące m.in. Triphenyl Phosphate, części soli cynku, Citralu, Benzyl Salicylate oraz wybranych barwników do włosów. To pokazuje, że prawo kosmetyczne jest stale dostosowywane do nowych ocen naukowych i nie można zakładać, że składnik dopuszczony kilka lat temu nadal będzie mógł być stosowany na tych samych zasadach.
Zobacz też: McDonald’s wreszcie się ugiął i zmienia ofertę. Od 19 sierpnia dwie nowe pozycje w menu
GIF wycofuje Zeopirox Tinkture. Kosmetyk zawierał substancję stosowaną w lekach
Najnowsza decyzja GIF dotyczy produktu Zeopirox Tinkture 10 ml firmy Popławska Group sp. j. z Wilczyc. Preparat był sprzedawany jako kosmetyk przeznaczony do pielęgnacji paznokci, m.in. w drogeriach, sklepach internetowych i na portalach sprzedażowych. W składzie znajdował się jednak cyklopiroks, czyli substancja o działaniu przeciwgrzybiczym wykorzystywana w produktach leczniczych.
GIF uznał, że Zeopirox Tinkture spełnia kryteria produktu leczniczego ze względu na swoje właściwości farmakologiczne. Cyklopiroks jest syntetycznym lekiem przeciwgrzybiczym stosowanym miejscowo m.in. w leczeniu infekcji skóry i paznokci. Tymczasem preparat nie został dopuszczony do obrotu jako lek, lecz funkcjonował na rynku jako kosmetyk.
W takiej sytuacji zastosowanie ma Prawo farmaceutyczne. GIF wydał więc decyzję o wycofaniu produktu z obrotu na terenie całej Polski, a decyzji nadano rygor natychmiastowej wykonalności. Oznacza to, że Zeopirox Tinkture nie może być dalej legalnie sprzedawany w drogeriach, hurtowniach kosmetycznych i sklepach internetowych ani stosowany w gabinetach podologicznych.
Kluczowe jest przy tym to, że nie chodzi o wykrycie zanieczyszczenia czy wadliwej partii, lecz o nieprawidłową kategorię produktu. GIF podkreśla, że do ogólnodostępnego stosowania mogą trafiać wyłącznie leki, które przeszły wymagany proces rejestracji i zostały ocenione pod względem bezpieczeństwa oraz odpowiednio oznakowane.
Osoby, które mają już preparat w domu, powinny przede wszystkim zaprzestać jego używania i nie kupować kolejnych opakowań z dotychczasowych źródeł sprzedaży. Jeżeli był stosowany z powodu podejrzenia infekcji grzybiczej paznokci, bezpieczniejszym rozwiązaniem jest konsultacja z lekarzem lub farmaceutą i wybór zarejestrowanego produktu leczniczego przeznaczonego do takiego zastosowania.
Obserwuj w Google News
