Renta socjalna. ZUS wskazuje, kto może otrzymać świadczenie

Warunki przyznania renty socjalnej

Renta socjalna jest wsparciem dla osób, które nie nabyły uprawnień do renty z tytułu niezdolności do pracy, czytamy w informacji przesłanej do redakcji przez ZUS.

- Warunkiem przyznania renty socjalnej przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych jest pełnoletność oraz całkowita niezdolność do pracy, która powstała z powodu naruszenia sprawności organizmu w okresie "od dzieciństwa" do ukończenia nauki – wyjaśnia Iwona Kowalska-Matis regionalny rzecznik prasowy ZUS na Dolnym Śląsku.

Jak wyjaśnia rzeczniczka, całkowitą niezdolność do pracy musi potwierdzić orzecznik lub komisja lekarska ZUS. Co ważne niezdolność do pracy musi powstać w ściśle określonym czasie - tzn. przed ukończeniem 18. roku życia lub w trakcie nauki (także podczas wakacji lub urlopu dziekańskiego) w szkole lub w szkole wyższej – przed ukończeniem 25 lat, ewentualnie w trakcie studiów doktoranckich lub aspirantury.

Wysokość świadczenia

Renta socjalna może zostać przyznana na określony czas lub na stałe, w zależności od tego, czy niezdolność do pracy jest trwała czy okresowa.

- Należy pamiętać, że renta socjalna może być łączona z rentą rodzinną. W sumie wysokość obu świadczeń nie może przekroczyć dwukrotności kwoty najniższej renty z tytułu całkowitej niezdolności do pracy. W momencie przekroczenia tej kwoty obniżamy wysokość renty socjalnej. Kwota obniżonej renty socjalnej nie może być jednak niższa niż 10 proc. kwoty najniższej renty z tytułu całkowitej niezdolności do pracy - wyjaśnia Iwona Kowalska-Matis.

Od 1 marca 2023 roku wysokość renty socjalnej wynosi 1588,44 zł brutto.

Obowiązki wobec ZUS

Rzeczniczka przypomina, że jeśli osoba otrzymująca rentę socjalną podejmie pracę zarobkową, powinna niezwłocznie powiadomić o tym fakcie ZUS. Na stronie ZUS można znaleźć specjalny formularz  „Oświadczenie o osiąganiu przychodu”. Formularz jest dostępny również w placówkach ZUS.

Powinna także pamiętać o limicie przychodów. Jeśli osiągany przychód jest niższy niż 70 proc. przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia za kwartał kalendarzowy renta jest wypłacana w pełnej wysokości. Jeśli przychód jest wyższy niż 70 proc. przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia za kwartał kalendarzowy i nie przekroczy 130 proc. tego wynagrodzenia ZUS wypłaca rentę pomniejszoną o kwotę przekroczenia. W przypadku gdy przychód przekroczy 130 proc. przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia za kwartał kalendarzowy ZUS zawiesi rentę socjalną.

Po zakończeniu roku kalendarzowego, ale nie później niż do końca lutego następnego roku należy dostarczyć do ZUS zaświadczenie o wysokości przychodu za ubiegły rok od pracodawcy, zleceniodawcy lub innego płatnika składek, a w przypadku gdy pełnisz służbę – od właściwej jednostki organizacyjnej, a także świadczenie o podstawie wymiaru składki na ubezpieczenia emerytalno-rentowe, jeśli prowadzisz pozarolniczą działalność. Na podstawie tych dokumentów ZUS ustali, czy wypłacał prawidłową wysokość renty.