Pracujesz podczas zmiany czasu? PIP wyjaśnia, co z wynagrodzeniem za dodatkową godzinę
Jesienne przestawienie zegarków to dla większości okazja do dłuższego snu, jednak dla tysięcy osób pełniących nocne dyżury oznacza to dodatkowy czas spędzony na stanowisku pracy. Przepracowanie 9 godzin w ciągu doby jest zgodnie z Kodeksem pracy traktowane jako przekroczenie dobowej normy czasu pracy. W takiej sytuacji pracodawca jest zobowiązany do wypłaty pracownikowi odpowiedniego dodatku.
Choć dodatkowa godzina pracy może wydawać się niewielką zmianą, przepisy Kodeksu pracy jasno określają zasady rozliczania czasu pracy podczas zmiany czasu oraz prawa przysługujące pracownikom.
Nocna zmiana z 24 na 25 października - jak prawidłowo rozliczać czas pracy?
Każdego roku w ostatnią niedzielę października następuje zmiana czasu z letniego na zimowy. O godzinie 3:00 zegary cofamy na 2:00, przez co doba zostaje wydłużona o godzinę. Dla pracowników wykonujących nocną zmianę oznacza to, że zaplanowane osiem godzin pracy może w rzeczywistości trwać dziewięć godzin.
Problem dotyczy przede wszystkim miejsc, w których praca odbywa się bez przerwy i nie można zatrzymać jej na czas zmiany wskazań zegara. Tak funkcjonują m.in. szpitale, zakłady produkcyjne, elektrociepłownie czy firmy z branży logistycznej. Pracownik rozpoczynający zmianę przed cofnięciem zegara pozostaje więc na stanowisku również przez godzinę, która pojawia się ponownie po zmianie czasu.
Z punktu widzenia przepisów nie jest to jednak godzina, którą można po prostu pominąć przy rozliczeniu. Standardowy dobowy wymiar czasu pracy wynosi osiem godzin, a przeciętny tygodniowy czas pracy to 40 godzin w pięciodniowym tygodniu. Jeżeli w wyniku zmiany czasu pracownik faktycznie przepracuje dziewięć godzin, dodatkowy czas musi zostać odpowiednio rozliczony przez pracodawcę.
W praktyce oznacza to konieczność prawidłowego ujęcia dodatkowej godziny w ewidencji czasu pracy oraz ustalenia, czy pracownikowi należy się za nią dodatkowe wynagrodzenie.
Dodatkowa godzina na nocnej zmianie. Jakie pieniądze przysługują za pracę nocą?
Zgodnie ze stanowiskiem Państwowej Inspekcji Pracy “znikająca” godzina podczas nocy, w której dochodzi do przestawienia zegarków z czasu letniego na zimowy, jest traktowana jako nadgodzina wynikająca z przekroczenia dobowej normy czasu pracy. Pracownikowi przysługuje więc za nią normalne wynagrodzenie oraz 100-procentowy dodatek za pracę w godzinach nadliczbowych przypadających w nocy.
To jednak nie jedyny dodatek, który może przysługiwać pracownikowi. Za każdą godzinę pracy w porze nocnej należy również wypłacić dodatek za pracę w nocy. Jego wysokość wynosi 20 proc. stawki godzinowej wynikającej z minimalnego wynagrodzenia za pracę obowiązującego w danym roku.
W październiku wymiar czasu pracy wynosi 176 godzin. Po przeliczeniu 4806 zł / 176 godz. × 20 proc. otrzymujemy dodatek w wysokości 5,46 zł za godzinę. Co istotne, podana kwota stanowi minimalną wysokość dodatku za pracę w godzinach nocnych. Pracodawca może jednak zdecydować o wypłacaniu dodatku w wyższej kwocie.
Czytaj więcej: Nawet 961,20 zł więcej do wypłaty we wrześniu. Pracodawca musi doliczyć te pieniądze
Różnice przy zmianie zimowej i letniej
Zasady rozliczania czasu pracy przy przejściu na czas zimowy różnią się od tych, które obowiązują podczas marcowej zmiany czasu. Wiosną zegarki przesuwane są z godziny 2:00 na 3:00, dlatego osoby pracujące w nocy spędzają w zakładzie o godzinę mniej - zamiast ośmiu godzin przepracowują siedem. Mimo to pracodawca nie może obniżyć im wynagrodzenia zasadniczego, ponieważ pracownicy pozostają w gotowości do wykonania pełnego wymiaru pracy. Nie otrzymają jednak dodatku nocnego za godzinę, której faktycznie nie przepracowali.
Jesienią sytuacja wygląda odwrotnie. Pracodawca może też zrekompensować dodatkową godzinę czasem wolnym zamiast wypłaty dodatku. Jeżeli to pracodawca występuje z taką inicjatywą, pracownikowi przysługuje 1,5 godziny wolnego za każdą przepracowaną nadgodzinę.
Dzięki właściwemu rozliczeniu dodatkowej godziny pracownik otrzymuje wszystkie należne składniki wynagrodzenia wynikające z wydłużenia nocnej zmiany. W przypadku pytań można skorzystać z pomocy Państwowej Inspekcji Pracy.
Gdyby ktokolwiek miał wątpliwości co do tego, czy pracodawca nie obniżył mu wynagrodzenia za ten czas, zawsze może zwrócić się do Państwowej Inspekcji Pracy o pomoc. Wszyscy zatrudnieni mogą liczyć na nasze wsparcie. Nie tylko wtedy, gdy jest zmieniany czas - informował w ubiegłym roku ówczesny szef PIP Marcin Stanecki.
Obserwuj w Google News
