Emerytura dla Polaków pracujących w Irlandii. 10 lat wystarczy, by dostać wypłatę w euro

Czy można pobierać polską i zagraniczną emeryturę jednocześnie?

Koordynacja systemów zabezpieczenia społecznego w ramach struktur Unii Europejskiej oraz umów dwustronnych z państwami trzecimi tworzy precyzyjną sieć wsparcia dla pracowników transgranicznych. Powszechne przekonanie o konieczności wyboru jednego miejsca, z którego pobiera się comiesięczne świadczenie, jest głęboko zakorzenionym mitem.

Przepisy w krajach wspólnoty działają w sposób autonomiczny, lecz w pełni respektują okresy ubezpieczenia wypracowane poza granicami macierzystego państwa. W praktyce oznacza to, że każda instytucja ubezpieczeniowa wypłaca precyzyjnie obliczoną część świadczenia za lata realnie przepracowane na jej terytorium. Można więc pobierać świadczenia emerytalne jednocześnie.

Aby jednak mechanizm ten zadziałał, przyszły emeryt musi przekroczyć określone progi formalne. W Polsce warunkiem koniecznym do uzyskania prawa do emerytury minimalnej jest posiadanie 20 lat okresów składkowych dla kobiet oraz 25 lat dla mężczyzn. Co ciekawe, na tym tle rynki wyspiarskie jawią się jako znacznie bardziej liberalne pod względem wymaganego stażu, lecz jednocześnie bardziej restrykcyjne w odniesieniu do absolutnego minimum.

W Irlandii minimalny okres oskładkowania pozwalający na zaistnienie w tamtejszych systemach wynosi 10 lat. Warto pamiętać, że w Polsce nawet jedna odprowadzona składka daje formalne prawo do wyliczenia emerytury, choć jej wysokość bywa wtedy symboliczna i wynosi zaledwie kilka groszy.

Procedura ubiegania się o środki finansowe z kilku państw została maksymalnie uproszczona, aby uniknąć konieczności osobistego kontaktu z zagranicznymi urzędami. Kluczową zasadą jest złożenie odpowiedniego wniosku w aktualnym kraju stałego zamieszkania. Osoba, która podjęła decyzję o powrocie nad Wisłę, zgłasza się bezpośrednio do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych.

Czytaj więcej: Tego dnia w ZUS-ie nic nie załatwisz. Pracownicy mówią "dość" i zapowiadają strajk w całej Polsce

Krajowy organ pełni wówczas funkcję pośrednika, przejmując na siebie obowiązek formalnej weryfikacji oraz przekazania niezbędnej dokumentacji do odpowiednich instytucji ubezpieczeniowych za granicą. Każdy organ wydaje niezależną decyzję decyzyjną i realizuje wypłaty w sposób całkowicie odrębny, co sprawia, że na konto bankowe polskiego seniora mogą regularnie trafiać dwie, a w skrajnych przypadkach nawet trzy emerytury w zupełnie różnych walutach.

Polacy dostają irlandzkie emerytury. Stawki mogą zaskoczyć

Przełomowym momentem dla struktury świadczeń na Zielonej Wyspie okazał się luty 2026 roku, kiedy to wdrożono wyższe stawki bazowe dla seniorów. Z perspektywy przeciętnego polskiego emeryta, kwoty gwarantowane przez tamtejszy departament opieki socjalnej mogą wywoływać ogromne zaskoczenie.

Czytaj więcej: Płacą 355 tys. zł, jeśli u nich zamieszkasz. Zielona wyspa w Europie szuka nowych mieszkańców

W Irlandii system został zbudowany na dwóch filarach, z których pierwszym jest emerytura składkowa. Przysługuje ona osobom, które w trakcie swojej aktywności zawodowej odprowadzały składki na ubezpieczenie społeczne przez wspomniany okres minimum dziesięciu lat. Obecnie jej podstawowa wysokość wynosi aż 299,30 euro brutto w ujęciu tygodniowym, co po przeliczeniu daje około 1300 złotych brutto za zaledwie siedem dni.

Senior pobierający pełną stawkę otrzymuje w granicach 1200 euro brutto miesięcznie, co w przełożeniu na polską walutę generuje kwotę rzędu 5100-5300 złotych brutto, w bezpośredniej zależności od aktualnych wahań kursów walutowych. Kwota ta jest ściśle powiązana z liczbą udokumentowanych składek, a osiągnięcie maksymalnego pułapu wymaga wykazania długiego stażu ubezpieczeniowego, zbliżonego zazwyczaj do czterdziestu lat pracy.

W przypadku krótszego okresu aktywności zawodowej, świadczenie ulega proporcjonalnemu obniżeniu, jednak wciąż pozostaje niezwykle atrakcyjne z polskiej perspektywy. Dla porównania, polska emerytura minimalna wynosi obecnie 1878 złotych brutto miesięcznie, co daje niespełna 470 złotych tygodniowo. Irlandzki standard tygodniowy jest więc niemal równy całomiesięcznemu wsparciu minimalnemu w Polsce.

Drugą opcją przewidzianą przez tamtejsze prawo jest emerytura nieskładkowa, ustalona na poziomie 288 euro brutto tygodniowo, co daje blisko 1250 złotych brutto. W ujęciu miesięcznym seniorzy mogą liczyć na około 1150 euro brutto, czyli od 4900 do 5100 złotych brutto. Ten rodzaj wsparcia nie jest jednak przyznawany automatycznie na podstawie lat pracy, lecz opiera się na rygorystycznym badaniu kondycji materialnej wnioskodawcy.

Urząd skarbowo-socjalny przeprowadza tak zwany test dochodowy, drobiazgowo analizując wszelkie posiadane oszczędności, nieruchomości, dodatkowe źródła przychodów czy realny stan posiadania. Świadczenie ma charakter typowo osłonowy i trafia wyłącznie do tych, którzy nie dysponują wystarczającymi środkami do samodzielnej egzystencji, a zbyt wysokie dochody poboczne skutkują radykalnym obniżeniem wypłaty lub całkowitą odmową jej przyznania.

Zobacz też: Taki będzie Mały ZUS w 2027 roku. Przedsiębiorców czeka podwyżka składek

Wiek emerytalny w Irlandii jest wyższy, niż w Polsce

Według rzetelnych szacunków demograficznych, fala migracyjna po akcesji Polski do Unii Europejskiej doprowadziła do wyjazdu blisko 700 tysięcy Polaków do Wielkiej Brytanii oraz około 100 tysięcy do Irlandii. Dane irlandzkiego ministerstwa opieki socjalnej pokazują precyzyjnie, jak wielu z nich korzysta obecnie z wypracowanych przywilejów. Aktualnie 1335 Polaków stale zamieszkujących terytorium Irlandii pobiera emeryturę składkową, natomiast 1137 osób korzysta z wariantu nieskładkowego.

Kluczowa różnica o charakterze geograficznym dotyczy jednak możliwości transferu tych środków. Emerytura składkowa, jako świadczenie nabyte drogą pracy, bez przeszkód może być wypłacana osobom mieszkającym poza granicami Zielonej Wyspy. Z tego rozwiązania korzysta obecnie 2003 obywateli mieszkających w Polsce, przy czym aż 88 procent tej grupy stanowią mężczyźni, co odzwierciedla strukturę zatrudnienia w budownictwie i przemyśle na początku stulecia.

Zupełnie inaczej sytuacja wygląda w przypadku emerytury nieskładkowej. Ponieważ jest to świadczenie finansowane bezpośrednio z podatków i ma charakter socjalny, prawo rezerwuje je wyłącznie dla osób stale i fizycznie zamieszkujących w Irlandii. Przeprowadzka do Polski oznacza bezpowrotną utratę tego dodatku. 

Warto również zwrócić uwagę na barierę wieku emerytalnego, który w Irlandii wynosi obecnie 66 lat dla obu płci, podczas gdy w Polsce kobiety zyskują uprawnienia już w wieku 60 lat. W następnych latach przewiduje się sukcesywne zwiększanie tego limitu - dla osób urodzonych od 1961 roku będzie on wynosił 68 lat.

Dodatkowym elementem wspierającym budżety domowe na wyspach są specyficzne instrumenty prorodzinne, takie jak podwyżka dla kwalifikowanego dorosłego. Jest to specjalny dodatek do emerytury, którego wysokość zależy bezpośrednio od bieżących zarobków i dochodów współmałżonka, co pozwala na optymalizację przychodów w gospodarstwach domowych, gdzie tylko jedna osoba była aktywna zawodowo. Zagraniczne świadczenia stają się tym samym potężnym filarem finansowym dla tysięcy polskich rodzin.