1600 zł dla rodziców za wychowanie dzieci. Jest decyzja ws. nowego świadczenia

Propozycja dodatku "1600 plus do emerytury"

Wychowanie młodego pokolenia to ogromne wyzwanie finansowe. Obecnie rodzice w Polsce otrzymują bezpośrednie wsparcie ze strony budżetu państwa w postaci świadczenia wychowawczego, czyli popularnego programu 800 plus. Pieniądze te trafiają na konta opiekunów bez względu na osiągane przez nich dochody, stanowiąc realny zastrzyk gotówki w domowym budżecie.

System wsparcia tworzy jednak wyraźną lukę pokoleniową, ponieważ osoby, które ponosiły identyczne ciężary finansowe kilkadziesiąt lat temu, zostały pozostawione bez analogicznego wsparcia. Czy dzisiejszy emeryt, który wychował dwóch podatników, ma prawo do rekompensaty od państwa?

Do Sejmu wpłynęła petycja obywatelska, której autor chciał wprowadzić nową formę pomocy finansowej. Zgodnie z tym pomysłem, dodatek w wysokości 1600 zł miesięcznie miał trafiać do rodziców, których dorosłe dzieci mieszkają i legalnie pracują na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Kluczowym wymogiem było regularne odprowadzanie w kraju podatków oraz obowiązkowych składek na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne.

Autor projektu, który zastrzegł anonimowość, argumentował swoje stanowisko w prosty sposób: rodzice wychowujący przyszłych pracowników budują stabilność finansów publicznych oraz ratują polski system emerytalny i zdrowotny. Ponoszą oni wieloletnie koszty edukacji, nie dostając w zamian od państwa żadnej systemowej rekompensaty.

Pomysł brzmiał kusząco dla setek tysięcy polskich seniorów, jednak zderzył się z bezwzględną sejmową rzeczywistością.

Sejm podjął jednogłośną decyzję ws. wprowadzenia "1600 plus"

Rodzice wychowujący dzieci, które następnie podejmują legalną pracę w Polsce i zasilają system podatkowy oraz składkowy państwa, w sposób realny i mierzalny przyczyniają się do stabilności finansów publicznych, w tym systemu emerytalnego i ochrony zdrowia - widnieje w propozycji zgłoszonej przez obywatela.

Posłowie zasiadający w Komisji do Spraw Petycji zdecydowali, że sprawą w ogóle się nie zajmą, co skutecznie zamknęło ścieżkę legislacyjną dla tego projektu. To zresztą nie pierwszy raz, kiedy parlament zamyka drzwi przed obywatelskimi pomysłami dotyczącymi wsparcia seniorów.

Kilka miesięcy wcześniej na wiejską trafiła niemal bliźniacza propozycja wypłaty po 400 zł za każde wychowane dziecko. Wtedy do gry wkroczył resort rodziny, a konkretnie Departament Polityki Rodzinnej, który postawił sprawę ostrzeżenie na ostrzu noża. Urzędnicy uznali, że ustawa regulująca wsparcie w wychowywaniu dzieci nie może odnosić się do kwestii dodatków emerytalnych.

Mechanizm polityczny okazał się bezwzględny. Kluczową różnicę w myśleniu rządzących dobrze opisał doradca sejmowej Komisji ds. Petycji Sławomir Piechota, wskazując na fundamentalne rozdzielenie systemów. System ukierunkowany na wsparcie rodziców wychowujących małe dzieci kieruje się zupełnie inną logiką niż system opieki nad seniorami i rozliczania ich dotychczasowej aktywności zawodowej.

Odrzucenie petycji oznacza, że rzesza seniorów musi obejść się smakiem, a w państwowym systemie pozostaje tylko jeden mechanizm ukierunkowany na rodziców - jaki?

Zobacz też: Emerytury i renty wypłacane tylko na konto. Ministerstwo odpowiedziało na postulaty ZUS

Rodzice pozostaną przy programie "Mama 4 plus"

Chodzi o program Mama 4 Plus, czyli rodzicielskim świadczeniu uzupełniającym (specjalnym dodatku gwarantującym minimalną emeryturę osobom, które wychowały co najmniej czwórkę dzieci). Jest to jednak rozwiązanie mocno ograniczone pod względem kryteriów.

Świadczenie przysługuje wyłącznie wtedy, gdy rodzic nie wypracował praw do minimalnej emerytury, która od marca 2024 roku wynosi 1780,96 zł brutto. Państwo w takiej sytuacji jedynie wyrównuje kwotę wypłaty do tego poziomu, zamiast przyznawać czysty dodatek ekstra.

Z danych Zakładu Ubezpieczeń Społecznych wynika, że ze świadczenia Mama 4 Plus - z którego skorzystać mogą również ojcowie w przypadku śmierci matki lub porzucenia rodziny - korzysta obecnie około 60 tysięcy osób. W zderzeniu z wielomilionową populacją polskich emerytów jest to jedynie kropla w morzu potrzeb. 

Obywatelska próba przewartościowania wkładu rodziców w rozwój gospodarczy pokazała wyraźnie, że granica między polityką rodzinną a systemem emerytalnym pozostaje nienaruszona. Na systemową rekompensatę za trud wychowania dorosłych podatników seniorzy w najbliższym czasie nie mają co liczyć.