4475 zł jeszcze przed emeryturą. Wypłacą po 56. roku życia, kluczowa data: 31 sierpnia
Tysiące nauczycieli pobierających nauczycielskie świadczenie kompensacyjne stoi przed ważną decyzją dotyczącą swojej dalszej aktywności zawodowej. Obowiązujące obecnie przepisy pozwalają części z nich łączyć pobieranie świadczenia z pracą w szkole. Taka możliwość wygaśnie z końcem sierpnia.
Nauczycielskie świadczenie kompensacyjne jest rozwiązaniem przewidzianym dla osób wykonujących zawód nauczyciela, które spełnią określone warunki i chcą zakończyć pracę przed osiągnięciem ustawowego wieku emerytalnego. Świadczenie zostało uregulowane ustawą z 22 maja 2009 r. i pełni funkcję zbliżoną do emerytury pomostowej, jednak jest przeznaczone wyłącznie dla nauczycieli. Środki na jego wypłatę pochodzą bezpośrednio z budżetu państwa, a nie z indywidualnie zgromadzonych składek.
Kto może otrzymać nauczycielskie świadczenie kompensacyjne? Trzeba spełnić trzy warunki
Nauczycielskie świadczenie kompensacyjne przysługuje wyłącznie osobom, które spełnią wszystkie warunki określone w ustawie. W latach 2025-2026 wymagany wiek wynosi 56 lat dla kobiet oraz 61 lat dla mężczyzn. Oprócz tego konieczne jest udokumentowanie co najmniej 30-letniego okresu składkowego i nieskładkowego, w tym minimum 20 lat pracy nauczycielskiej wykonywanej w szkole, przedszkolu lub innej placówce oświatowej w wymiarze co najmniej połowy obowiązkowego wymiaru zajęć. Ostatnim warunkiem jest rozwiązanie stosunku pracy, ponieważ zasadą jest, że świadczenie nie może być pobierane równocześnie z zatrudnieniem na stanowisku nauczyciela.
Z danych Zakładu Ubezpieczeń Społecznych wynika, że nauczycielskie świadczenie kompensacyjne pobiera obecnie około 9 tys. osób. Przeciętna wysokość wypłacanego świadczenia wynosi około 4,4 tys. zł miesięcznie.

Do 31 sierpnia nauczyciele muszą podjąć decyzję. Wyjątkowe przepisy wygasają
Obowiązujące obecnie zasady są wyjątkiem od ogólnej reguły i zostały wprowadzone po wybuchu wojny w Ukrainie. Miały pomóc szkołom, które musiały zapewnić naukę dzieciom przybywającym do Polski. Dzięki tym przepisom nauczyciele pobierający świadczenie kompensacyjne mogli wrócić do pracy bez utraty prawa do świadczenia, jeżeli byli zatrudnieni jako nauczyciele języka polskiego dla uczniów z Ukrainy albo pracowali w szkołach, do których uczęszczał co najmniej jeden uczeń będący obywatelem Ukrainy legalnie przebywającym w Polsce.
To rozwiązanie ma jednak charakter wyłącznie czasowy. Przepisy obowiązują tylko do 31 sierpnia 2026 r., dlatego osoby korzystające z tego wyjątku mają zaledwie kilka tygodni na podjęcie decyzji. Jeżeli chcą nadal pobierać nauczycielskie świadczenie kompensacyjne, będą musiały zakończyć pracę w szkole. Z kolei pozostanie w zawodzie po upływie tego terminu będzie oznaczało utratę możliwości jednoczesnego otrzymywania świadczenia z ZUS. W praktyce dla wielu nauczycieli będzie to konieczność wyboru pomiędzy dalszą pracą a zachowaniem prawa do świadczenia.
Zobacz także: Ceny żywności spadły, ale nie na długo. Eksperci ostrzegają przed podwyżkami
Od września wrócą ogólne zasady. MEN nie planuje przedłużenia przepisów
Ministerstwo Edukacji Narodowej poinformowało, że nie prowadzi prac nad przedłużeniem przepisów obowiązujących od czasu wybuchu wojny w Ukrainie. Oznacza to, że od 1 września 2026 r. ponownie będą obowiązywały wyłącznie standardowe zasady wynikające z ustawy o nauczycielskich świadczeniach kompensacyjnych. Resort przypomina, że co do zasady pobieranie tego świadczenia wiąże się z brakiem możliwości kontynuowania pracy na stanowisku nauczyciela.
W ostatnich miesiącach pojawiały się propozycje, aby umożliwić nauczycielom pobierającym świadczenie podejmowanie krótkotrwałego zatrudnienia, między innymi w ramach zastępstw, bez ryzyka utraty wypłat. Ministerstwo nie zapowiedziało jednak zmian w tym zakresie. Oznacza to, że wraz z końcem sierpnia zakończy się okres obowiązywania wyjątkowych regulacji wprowadzonych na potrzeby organizacji nauki uczniów z Ukrainy, a nauczyciele korzystający z tego rozwiązania będą musieli dostosować się do zasad obowiązujących przed ich wprowadzeniem.
