Dodatkowe opłaty na rachunku w restauracji. W tym przypadku są nielegalne
Wizyta w ulubionym lokalu gastronomicznym potrafi zepsuć humor dopiero w momencie otrzymania paragonu. Coraz częściej oprócz zamówionych dań na rachunku widnieją dodatkowe pozycje, o których gość nie miał pojęcia. Sprawdzamy, za co restaurator ma prawo pobrać pieniądze, a kiedy możesz odmówić zapłaty.
Wyjście na obiad do restauracji stało się w ostatnich latach znacznie droższe. Według danych Głównego Urzędu Statystycznego ceny w lokalach gastronomicznych rosły w tempie dwucyfrowym przez wiele kwartałów, wyraźnie wyprzedzając ogólny wskaźnik inflacji. Rosnące koszty energii, wynagrodzeń oraz produktów spożywczych zmusiły właścicieli lokali do szukania nowych źródeł przychodu. Zamiast kolejnej bezpośredniej podwyżki cen w karcie dań, część przedsiębiorców decyduje się na wprowadzanie dodatkowych opłat.
Ukryte koszty w gastronomii. Prawa konsumenta przy stoliku
Problem polega na tym, że nie każda z nich jest zgodna z polskim prawem. Podstawową zasadą obrotu konsumenckiego jest pełna przejrzystość cenowa. Klient musi znać ostateczny koszt usługi jeszcze przed zawarciem umowy, czyli w tym przypadku przed złożeniem zamówienia u kelnera.
W świetle przepisów prawa cywilnego karta dań stanowi wiążącą ofertę handlową. Jeśli w menu nie ma wyraźnej wzmianki o dodatkowych kosztach, przedsiębiorca nie może jednostronnie zmienić warunków transakcji po zakończeniu posiłku.
Wszelkie dopłaty za podanie pieczywa, sztućców czy doliczenie tak zwanego korkowego, czyli opłaty za wniesienie własnego alkoholu, muszą być jasno zakomunikowane z wyprzedzeniem.
W przeciwnym razie mamy do czynienia z naruszeniem zbiorowych interesów konsumentów, na co wielokrotnie zwracał uwagę Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów.
Obowiązkowe opłaty za opakowania i pułapki przy terminalu płatniczym
Nie każda dodatkowa pozycja na paragonie wynika jednak ze złej woli restauratora. Część kosztów narzucają bezpośrednio przepisy unijne oraz krajowe ustawy ekologiczne. Doskonałym przykładem jest tak zwana opłata SUP, wynikająca z dyrektywy Single-Use Plastics, mającej na celu ograniczenie zużycia jednorazowych wyrobów z tworzyw sztucznych.
Od początku 2024 roku lokale gastronomiczne mają ustawowy obowiązek pobierania dodatkowej opłaty od klientów biorących jedzenie lub napoje na wynos. Stawki są ściśle określone i wynoszą dokładnie 20 groszy za jednorazowy kubek na napoje oraz 25 groszy za pojemnik na żywność.
Przedsiębiorca nie ma w tym zakresie żadnej dowolności i musi doliczyć te kwoty do rachunku, a następnie odprowadzić je do budżetu państwa. Zupełnie inaczej wygląda kwestia tak zwanej opłaty serwisowej.
Restauracja ma prawo ją naliczyć, najczęściej w wysokości od kilku do kilkunastu procent wartości zamówienia lub w przypadku obsługi większych grup, pod warunkiem wyraźnego poinformowania o tym fakcie w karcie dań. Co jednak zrobić, gdy na ekranie terminala płatniczego pojawia się prośba o wybranie napiwku w wysokości pięciu, dziesięciu lub piętnastu procent?
Wiele osób czuje wówczas presję i automatycznie zatwierdza dodatkową kwotę. Warto pamiętać, że napiwek wyświetlany na terminalu jest całkowicie dobrowolny. Klient ma pełne prawo wpisać własną kwotę lub całkowicie pominąć ten krok bez żadnych konsekwencji.
Zobacz też: Nowa opłata za elektronikę weszła w życie. Klienci mogą odczuć zmiany w cenach
Jak skutecznie zakwestionować nieuczciwy rachunek w restauracji?
Prawdziwe emocje zaczynają się wtedy, gdy dopiero przy regulowaniu należności odkrywamy doliczony serwis albo opłatę za niezamówioną przystawkę. W takiej sytuacji najważniejsze jest zachowanie spokoju i dokładna weryfikacja karty dań. Jeżeli w menu, cenniku przy wejściu do lokalu ani w słowach kelnera nie pojawiła się informacja o obowiązkowej dopłacie, żądanie jej zapłaty jest bezprawne.
Restauracja nie może pobierać wynagrodzenia za świadczenia, na które konsument nie wyraził zgody przed konsumpcją. Gdy zauważysz nieprawidłowość, natychmiast zgłoś ją obsłudze i zażądaj korekty rachunku. W przypadku odmowy ze strony personelu lub menedżera sali, kluczowe staje się zebranie dowodów.
Zrób wyraźne zdjęcie odpowiednich stron menu, cennika oraz samego paragonu, na którym widnieje sporna kwota. Tak przygotowana dokumentacja pozwoli na skuteczne dochodzenie swoich praw na drodze oficjalnej.
Możesz złożyć zawiadomienie do wojewódzkiego inspektoratu Inspekcji Handlowej, który kontroluje prawidłowość uwidaczniania cen w gastronomii.
Pomocą służą również miejscy i powiatowi rzecznicy konsumentów, którzy bezpłatnie wspierają klientów w sporach z nieuczciwymi przedsiębiorcami. Świadomość własnych praw to najlepsza tarcza chroniąca portfel przed nieuzasadnionymi wydatkami podczas wyjść na miasto.
