Tak drogo jeszcze nie było. Ceny ropy wystrzeliły, kierowcy łapią się za kieszenie

Wojna na Bliskim Wschodzie wciąż trwa, rynki paliwowe reagują

Trwający na Bliskim Wschodzie konflikt zbrojny wkroczył w nową, niezwykle niebezpieczną fazę, która może wstrząsnąć fundamentami handlu na długie miesiące. Wojna, która początkowo miała charakter ściśle terytorialny, zaczyna agresywnie rozlewać się na najważniejsze arterie transportowe świata. Oczy analityków z rosnącym niepokojem zwracają się w stronę konkretnego punktu na mapie. Cieśnina Ormuz, stanowiąca wąski przesmyk łączący wody Zatoki Perskiej z Morzem Arabskim, to absolutnie kluczowe wąskie gardło światowej gospodarki.

Każdego dnia przepływa przez nią flota tankowców przewożących około dwudziestu milionów baryłek ropy. Taki ogromny wolumen stanowi blisko jedną piątą całkowitego globalnego zużycia tego surowca. Mówiąc najprościej: co piąty litr paliwa spalanego na planecie musi przepłynąć przez ten niewielki akwen. Rynki finansowe w takich awaryjnych sytuacjach pozostają całkowicie bezlitosne i natychmiast wyceniają potencjalne zagrożenia. Do wywołania perturbacji nie jest wcale potrzebna fizyczna blokada. Sama groźba zaminowania szlaków nawigacyjnych lub ataku z powietrza na cywilne jednostki handlowe sprawia, że stawki ubezpieczeń morskich gwałtownie szybują w górę.

Dla międzynarodowych armatorów oznacza to drastyczny wzrost kosztów operacyjnych. Ten ciężar zaledwie w kilka sesji przenosi się bezpośrednio na giełdowe parkiety w Londynie i Nowym Jorku. Ryzyko trwałego odcięcia tak gigantycznych dostaw z państw kartelu OPEC sprawia, że rynki wpadają w stan permanentnej gotowości. Nie da się bowiem z dnia na dzień zastąpić wydobycia płynącego z Arabii Saudyjskiej, Zjednoczonych Emiratów Arabskich czy Iraku bezpiecznymi logistycznie źródłami. Skutki paraliżu komercyjnej żeglugi w tym regionie byłyby niewyobrażalnie katastrofalne dla łańcuchów dostaw. Strach inwestorów przed takim czarnym scenariuszem już teraz drastycznie pompuje wyceny kontraktów terminowych, uderzając bezpośrednio w rentowność tysięcy przedsiębiorstw.

Biały Dom traci cierpliwość, a giełda nie pozostaje bierna

Napięcie w zapalnym regionie potęguje ostra zmiana retoryki płynąca zza oceanu, która dolewa paliwa do ognia. Jak poinformowała agencja Axios, Donald Trump ma w najbliższym czasie otrzymać wyczerpujący briefing wojskowy. Dokument ten ma dotyczyć zupełnie nowych, dotychczas nierozważanych opcji militarnych wymierzonych bezpośrednio wobec władz Iranu. Mowa jest również o prośbie amerykańskiego wojska o przesłanie na Bliski Wschód pocisków hipersonicznych, do tej pory nie wykorzystywanych w konflikcie. Taka poufna, lecz szybko podchwycona informacja, stanowi dla globalnych inwestorów jednoznaczny sygnał.

Stanowisko Teheranu pozostaje niezmienne. Mohsen Rezaee ostrzegł w państwowej telewizji, że Iran odpowie na dalsze działania USA, natomiast przewodniczący parlamentu Mohammad Bagher Ghalibaf oskarżył Waszyngton o próbę wymuszenia kapitulacji poprzez presję gospodarczą.

Czas dyplomatycznych przepychanek na Bliskim Wschodzie powoli dobiega końca, a na stół trafiają oparte na sile militarnej scenariusze. Ropa naftowa, kluczowy surowiec decydujący o globalnych kosztach transportu, jest aktywem ekstremalnie wrażliwym na wstrząsy o podłożu geopolitycznym. Wystarczyła zaledwie wstępna zapowiedź zaostrzenia amerykańskiego stanowiska, by giełdowe notowania europejskiej odmiany Brent natychmiast wystrzeliły. Surowiec osiągnął tym samym swoje najwyższe, alarmujące poziomy od momentu wybuchu otwartego konfliktu. Mowa o kwotach rzędu 124 dolarów za baryłkę. Duży kapitał inwestycyjny zawsze szuka wyprzedzenia faktów.

W obliczu realnej groźby zmasowanych amerykańskich uderzeń na irańską infrastrukturę wydobywczą, profesjonalni traderzy błyskawicznie wyceniają premię za ryzyko wojenne. Spekulanci surowcowi z Wall Street zakładają, że takie uderzenie wywołałoby natychmiastowy odwet ze strony Teheranu. Taka eskalacja najpewniej skończyłaby się brutalną blokadą swobodnego handlu we wspomnianym akwenie. W efekcie tych narastających obaw giełdowe ceny ropy rosną lawinowo, pomimo faktu, że fizycznie na rynku wciąż nie brakuje jeszcze bieżącej produkcji. Giełdy handlują jednak przede wszystkim rynkowymi oczekiwaniami, a te malują się w wybitnie kryzysowych barwach. Jeśli amerykańska administracja ostatecznie zdecyduje się na drastyczne ruchy, świat będzie musiał zmierzyć się z potężnym szokiem podażowym.

Zobacz też: Wraca dopłata dla właścicieli domów. Nawet 8000 zł do wzięcia po spełnieniu warunków

To może się odbić na cenach paliw. Kierowcy mogą mieć problem

Cała ta niezwykle skomplikowana sytuacja polityczna prowadzi nas bezpośrednio na własne, krajowe podwórko. To właśnie w Polsce kondycja finansowa milionów zmotoryzowanych obywateli wkrótce może ulec dramatycznemu pogorszeniu. Przez ostatnie kilkanaście tygodni konsumenci żyli w swego rodzaju sztucznej bańce cenowej na stacjach paliw. Korzystaliśmy wszyscy z nietypowego zjawiska, określanego jako pakiet CPN. Opiera się on na odgórnej rządowej interwencji, w ramach której obniżono podatek VAT z 23 do 8 procent, zredukowano akcyzę oraz wprowadzono ceny maksymalne paliw. Taka strategia skutecznie, choć niestety tylko tymczasowo, amortyzuje polskim kierowcom potężne wstrząsy surowcowe.

Dzięki temu koszty codziennego tankowania utrzymywały się na znośnym i zadziwiająco stabilnym poziomie, odklejonym od drożejącej europejskiej rzeczywistości. Prawa twardej makroekonomii są jednak nieubłagane. Każda rynkowa anomalia posiada swoją datę ważności, po której następuje gwałtowne wyrównanie. Przy obecnych, bijących rekordy notowaniach czarnego złota i jednoczesnej silnej presji na polskiego złotego wobec mocnej amerykańskiej waluty, ten ochronny parasol ostatecznie może ulec wyczerpaniu. Hurtowe zakupy strategicznego surowca rozliczane są wyłącznie w dolarach.

Znacząco droższa baryłka w połączeniu z drogim dolarem natychmiast uderza w rentowność każdej krajowej rafinerii. Wartość przetworzonego paliwa w hurcie może zacząć błyskawicznie i nieubłaganie rosnąć z dnia na dzień. Żaden, nawet najsilniejszy podmiot nie jest w stanie bezkosztowo dotować sprzedaży detalicznej w nieskończoność. Co ten niekorzystny splot okoliczności oznacza w ostatecznym rozrachunku dla kierowcy? Najprawdopodobniej czeka nas bardzo bolesne zderzenie z rzeczywistością przy kasie. W najbliższych dniach musimy przygotować domowe budżety na dynamiczne korekty cenników. Era promocyjnych stawek odchodzi w zapomnienie.

KONIECZNIE OBEJRZYJ. BYŁY ZNANY SIATKARZ O UPADKACH, DEPRESJI I DEMONACH PRZESZŁOŚCI