Masz takie naczynia po babci? Nie wyrzucaj. Kolekcjonerzy płacą za nie duże pieniądze
Jeszcze kilkadziesiąt lat temu były obowiązkowym elementem wyposażenia wielu polskich mieszkań. Kryształowe wazony, misy, karafki i kieliszki zdobiły meblościanki, a później często trafiały do piwnic i na strychy. Dziś naczynia z czasów PRL-u ponownie wzbudzają zainteresowanie, a za niektóre egzemplarze sprzedawcy żądają nawet kilku tysięcy złotych. Szczególnie poszukiwane są rzadkie modele pochodzące ze znanych polskich hut szkła. Warto więc dokładnie obejrzeć rodzinne pamiątki, zanim zdecydujemy się je wyrzucić lub oddać za darmo.
Nie każdy stary kryształ jest jednak kolekcjonerskim skarbem. Na wartość przedmiotu wpływają jego pochodzenie, wzornictwo, stan zachowania oraz dostępność na rynku. Różnice w cenach mogą być ogromne, nawet w przypadku naczyń o podobnym przeznaczeniu.
Kryształy z PRL-u wracają do łask. Kiedyś były symbolem luksusu
W czasach Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej kryształowe naczynia stanowiły jeden z najbardziej rozpoznawalnych elementów wystroju mieszkań. Ciężkie wazony, bogato zdobione misy i komplety kieliszków zajmowały honorowe miejsca za szybami meblościanek. Często wręczano je jako prezenty ślubne, jubileuszowe lub upominki z okazji ważnych uroczystości rodzinnych.
Dla wielu osób posiadanie takiej zastawy było wyznacznikiem elegancji i dobrego gustu. Niektóre wyroby powstawały z wykorzystaniem czasochłonnych technik zdobniczych, a ich charakterystyczne szlify efektownie odbijały światło.

Po transformacji ustrojowej moda zaczęła się jednak zmieniać. W polskich domach coraz częściej pojawiały się minimalistyczne dekoracje, a masywne kryształy uznawano za przestarzałe. Wiele naczyń trafiło do schowków, na targi staroci lub zostało po prostu wyrzuconych.
Obecnie zainteresowanie przedmiotami vintage i polskim wzornictwem drugiej połowy XX wieku sprawia, że część dawnych dekoracji odzyskuje popularność.
Szczególnie cenione są wyroby pochodzące z historycznych polskich zakładów szklarskich. Wśród nich wymienia się Hutę Szkła Gospodarczego "Ząbkowice”, której projekty prezentowano również na wystawach muzealnych.
Warto jednak pamiętać, że nie wszystkie stare naczynia określane potocznie jako kryształy są wykonane ze szkła kryształowego. Część poszukiwanych dziś przedmiotów powstała ze szkła prasowanego, również cenionego przez miłośników polskiego designu.
Ile kosztują kryształy z PRL-u? Za niektóre naczynia żądają tysięcy złotych
Ceny starych kryształów na rynku wtórnym są bardzo zróżnicowane. Jak informuje WP Kobieta, za popularne, masowo produkowane egzemplarze można otrzymać kilkadziesiąt lub kilkaset złotych. Rzadkie modele bywają jednak wystawiane na sprzedaż za znacznie większe pieniądze.
Przykładowo proste wazony z czasów PRL-u kosztują około 100 zł. W przypadku wyjątkowych egzemplarzy o nietypowych szlifach, oryginalnym zabarwieniu lub rzadko spotykanym wzorze ceny ofertowe mogą wynosić od 1500 do nawet 3000 zł.
Nieco inaczej wygląda sytuacja w przypadku zastawy stołowej. Pojedyncze kryształowe szklanki i kieliszki można znaleźć w cenach od 20 do 50 zł za sztukę. Znacznie droższe bywają kompletne zestawy, zwłaszcza zachowane w oryginalnym opakowaniu.

Za kolekcję kieliszków przeznaczoną dla sześciu lub dwunastu osób sprzedający mogą oczekiwać nawet 1000 zł.
Dużym zainteresowaniem cieszą się również kryształowe misy i patery. Najprostsze modele wyceniane są na około 150 zł, natomiast bardziej charakterystyczne egzemplarze mogą kosztować nawet 2500 zł.
W ogłoszeniach internetowych pojawiają się również oferty sprzedaży naczyń za kilkaset złotych. Przykładem jest kryształowa misa wystawiona na Allegro Lokalnie za 650 zł.
Należy jednak podkreślić, że są to przede wszystkim ceny ofertowe. Kwota podana w ogłoszeniu nie oznacza, że przedmiot rzeczywiście znalazł nabywcę za takie pieniądze.
Ostateczna wartość zależy od zainteresowania kolekcjonerów i stanu konkretnego egzemplarza.
Zobacz też: Kaufland rozdaje produkty za darmo. Tylko w sobotę klienci zrobią zapasy
Stare kryształowe naczynia mogą przynieść pieniądze. Na co zwrócić uwagę?
Osoby posiadające kryształy z PRL-u powinny przede wszystkim dokładnie sprawdzić ich stan. Największym zainteresowaniem cieszą się naczynia pozbawione pęknięć, wyszczerbień, zarysowań i trwałych przebarwień.
Nawet niewielki odprysk na krawędzi może znacząco obniżyć wartość kolekcjonerską, zwłaszcza w przypadku rzadkiego modelu.
Istotne jest również pochodzenie przedmiotu. Poszukiwane bywają wyroby między innymi Huty Szkła “Irena” z Inowrocławia oraz Huty Szkła Gospodarczego ”Ząbkowice”. Szczególną uwagę mogą przyciągać egzemplarze z zachowanymi fabrycznymi etykietami lub oryginalnymi opakowaniami.
Warto spróbować ustalić także nazwę wzoru oraz projektanta. Wśród znanych twórców polskiego szkła znajdują się Jan Sylwester Drost i Eryka Trzewik-Drost, których projekty ząbkowicka huta produkowała w drugiej połowie XX wieku.
Przed sprzedażą najlepiej porównać posiadane naczynie z podobnymi egzemplarzami na aukcjach internetowych, zwracając szczególną uwagę na ceny zakończonych transakcji. W przypadku potencjalnie rzadkich przedmiotów pomocna może być również wycena w domu aukcyjnym lub u specjalisty od dawnego szkła.
Znaczenie ma także odpowiednie przechowywanie. Kryształów nie powinno się myć w zmywarce, ponieważ wysoka temperatura i silne detergenty mogą spowodować trwałe zmatowienie powierzchni.
Bezpieczniejszym rozwiązaniem jest delikatne mycie ręczne w letniej wodzie z dodatkiem łagodnego płynu do naczyń. Naczynia należy również przechowywać w taki sposób, aby nie ocierały się o siebie i nie były narażone na przypadkowe uderzenia.
Nie każdy kryształ z PRL-u przyniesie właścicielowi duże pieniądze. W przypadku dobrze zachowanych, rzadkich modeli warto jednak sprawdzić ich pochodzenie i możliwą wartość, zanim zdecydujemy się na sprzedaż.
