Te 5 rzeczy musisz wiedzieć, zanim oddasz butelki do zwrotu. Wiele osób wciąż nie zna tych zasad

1. Kaucja za butelkę i puszkę. Tyle zapłacimy przy zakupie napoju

System kaucyjny obejmuje wybrane opakowania po napojach sprzedawanych w sklepach. Dotyczy przede wszystkim plastikowych butelek PET do 3 litrów, puszek metalowych do 1 litra oraz szklanych butelek wielokrotnego użytku do 1,5 litra.

Przy zakupie napoju konsument zapłaci dodatkową opłatę, którą można odzyskać po oddaniu opakowania. Wysokość kaucji została określona w przepisach i wynosi 50 groszy za puszki oraz butelki plastikowe oraz 1 zł za butelki szklane wielokrotnego użytku.

Pieniądze nie przepadają – są jedynie depozytem. Po oddaniu opakowania konsument odzyskuje dokładnie tę samą kwotę. System ma zachęcić do zwracania opakowań i zwiększyć poziom recyklingu.

2. Paragon nie będzie potrzebny. Tak oddasz butelkę

Jedną z ważniejszych zasad systemu jest to, że zwrot kaucji nie wymaga okazania paragonu. Wystarczy oddać opakowanie oznaczone symbolem systemu kaucyjnego.

W wielu sklepach pojawią się automatyczne urządzenia zwane butelkomatami, które przyjmują opakowania i wydają potwierdzenie zwrotu kaucji. W zależności od sklepu pieniądze mogą zostać zwrócone w gotówce lub w formie kuponu do wykorzystania przy zakupach.

System zakłada jednak, że oddać można tylko te opakowania, które zostały oznaczone specjalnym znakiem systemu.

W internecie pojawiają się już pytania o praktyczne problemy związane ze zwrotem opakowań.

„Woda kupiona na lotnisku, oczywiście z kaucją wliczoną. Mam pytanie, co mam zrobić z tą butelką, wozić ją po świecie i oddać po powrocie?”

Takie sytuacje mogą pojawiać się szczególnie w miejscach tranzytowych – np. na lotniskach czy dworcach – gdzie oddanie opakowania w tym samym miejscu bywa trudne.

3. Nie każdy sklep przyjmie opakowania

Choć każdy sklep sprzedający napoje w opakowaniach objętych systemem pobiera kaucję, nie każdy musi przyjmować zwroty.

Obowiązek odbioru butelek i puszek mają sklepy o powierzchni powyżej 200 metrów kwadratowych. Mniejsze placówki mogą przystąpić do systemu dobrowolnie. Aby ograniczyć problemy w mniejszych miejscowościach, przepisy przewidują co najmniej jeden punkt zbiórki opakowań w każdej gminie.

W praktyce jednak dla wielu osób największym wyzwaniem może być po prostu… przechowywanie opakowań do momentu ich zwrotu.

„Chodzenie z tymi torbami wypełnionymi pustymi butelkami żeby odzyskać kaucję jest upokarzające XDDDDDD”

Podobne komentarze pokazują, że oprócz aspektu ekologicznego system budzi także emocje związane z wygodą jego codziennego użytkowania.

4. System kaucyjny obsługują operatorzy. Nie jest to system państwowy

Polski system kaucyjny działa w modelu wielooperatorskim. Oznacza to, że za jego funkcjonowanie odpowiada kilka różnych spółek, które organizują logistykę odbioru opakowań, ich transport i rozliczenia.

Wśród operatorów znajdują się m.in.:

• Zwrotka
• PolKa
• OK Operator Kaucyjny
• Reselekt
• Kaucja.pl
• Polski System Kaucyjny
• Ecokaucja Polska

Część z tych firm powstała z udziałem dużych producentów napojów oraz sieci handlowych działających w Polsce.

To właśnie ten model sprawia, że wokół systemu pojawiają się pytania o jego strukturę i o to, kto będzie ostatecznie korzystał finansowo na jego funkcjonowaniu.

5. Co dzieje się z pieniędzmi z kaucji?

Kaucja pobrana przy zakupie napoju trafia do systemu i wraca do konsumenta po oddaniu opakowania. Jeśli jednak butelka lub puszka nie zostanie zwrócona, pieniądze pozostają w systemie.

Środki te mają finansować funkcjonowanie całego mechanizmu – m.in. logistykę, transport opakowań i rozwój infrastruktury recyklingowej.

W dyskusji publicznej pojawia się też pojęcie „floatu finansowego”, czyli pieniędzy, które przez pewien czas krążą w systemie między sklepami, operatorami i firmami logistycznymi.

Przy milionach sprzedawanych napojów oznacza to bardzo duże kwoty znajdujące się w obiegu.

Źródła: Ministerstwo Klimatu i Środowiska, gov.pl, ustawa o systemie kaucyjnym