Uwielbiany sklep Polaków otwarty też w niedziele. Tak sieć obchodzi przepisy
Ograniczenia w niedzielnym handlu od lat spędzają sen z powiek największym graczom branży spożywczej. Kolejne luki prawne były sukcesywnie uszczelniane przez ustawodawcę, ale rynek nie znosi próżni. Jedna z popularnych w Polsce sieci marketów właśnie testuje zupełnie nowe podejście, które pozwala otwierać drzwi dla klientów przez siedem dni w tygodniu.
Ustawa o ograniczeniu handlu w niedziele i święta obowiązuje w Polsce od 2018 roku i przeszła już kilka poważnych nowelizacji. Przez ostatnie lata detalistom wydawało się, że wyczerpali już katalog kreatywnych rozwiązań. Na początku masowo wykorzystywano wyjątek dla placówek pocztowych, co zmusiło ustawodawcę do wprowadzenia wymogu osiągania minimum 40 procent przychodów z usług pocztowych. Później pojawiły się koncepcje klubów czytelnika, wypożyczalni sprzętu sportowego czy dworców autobusowych uruchamianych na parkingach przed dyskontami.
W 2026 roku przewidziano jedynie 8 niedziel handlowych
Państwowa Inspekcja Pracy szybko jednak weryfikowała te pomysły, nakładając wysokie kary finansowe. Czy w 2026 roku możliwe jest jeszcze znalezienie całkowicie legalnej furtki, która nie wymaga fikcyjnego przebranżowienia sklepu?
W bieżącym kalendarzu ustawodawca przewidział zaledwie osiem niedziel handlowych, które przypadają kolejno 25 stycznia, 29 marca, 26 kwietnia, 28 czerwca, 30 sierpnia oraz 6, 13 i 20 grudnia.
Oznacza to, że przez ponad czterdzieści niedziel w roku tradycyjne supermarkety muszą pozostawać zamknięte, co generuje ogromne koszty stałe utrzymania lokali. Jedynymi podmiotami działającymi bez przeszkód są stacje paliw, apteki, sklepy na dworcach i lotniskach oraz małe punkty, w których za ladą staje wyłącznie sam właściciel.

Właśnie w tym miejscu pojawia się jednak nowoczesna technologia, która pozwala na prowadzenie sprzedaży detalicznej bez konieczności angażowania tradycyjnego personelu sklepowego.
Stokrotka otwiera sklepy w niedzielę
Na odważny krok zdecydowała się znana polska sieć supermarketów Stokrotka, należąca do litewskiej grupy Maxima Grupe. Firma rozpoczęła pilotaż nowego modelu funkcjonowania placówek, a jednym z pierwszych poligonów doświadczalnych stał się sklep zlokalizowany w centrum handlowym Feniks przy ulicy Pomorskiej 15 na legnickim osiedlu Piekary.
Placówka ta otwiera swoje drzwi dla kupujących również w niedziele objęte ustawowym zakazem, zapraszając klientów w godzinach od 9:00 do 20:00. Kluczem do obejścia restrykcyjnych przepisów okazała się pełna automatyzacja procesu zakupowego i całkowita rezygnacja z obecności kasjerów.

Klienci wchodzący do marketu samodzielnie wybierają towary z półek, następnie skanują kody kreskowe przy kasach samoobsługowych i regulują rachunek bezgotówkowo. Nad bezpieczeństwem obiektu oraz przestrzeganiem porządku czuwa wyłącznie zewnętrzna firma ochroniarska, której pracownicy nie wykonują żadnych czynności związanych z obsługą sprzedaży.
Co ciekawe, podobny mechanizm jest równolegle sprawdzany w innych wybranych lokalizacjach sieci na terenie całego kraju. Zastosowanie modelu bezobsługowego niesie jednak za sobą pewne istotne ograniczenia asortymentowe dla niedzielnych konsumentów.
Z oferty dostępnej w siódmym dniu tygodnia całkowicie wyłączono alkohol, tradycyjne wyroby tytoniowe, papierosy elektroniczne oraz napoje energetyczne. Wynika to wprost z przepisów wymagających weryfikacji wieku kupującego przez sprzedawcę, czego maszyna nie jest w stanie zrealizować bez udziału człowieka.
Zobacz też: Biedronki czynne 24h na dobę przed świętami? Tak chcą odpowiedzieć na 4 dni bez handlu
Surowe kary za łamanie zakazu handlu w niedzielę
Wprowadzenie bezobsługowego handlu w niedziele niehandlowe to dla detalisty balansowanie na cienkiej granicy przepisów prawa pracy i handlu. Ustawodawca przewidział bowiem surowe sankcje dla przedsiębiorców łamiących zakaz powierzania pracy w placówkach handlowych, a grzywna za takie wykroczenie wynosi od 1 tysiąca do nawet 100 tysięcy złotych.
W przypadku uporczywego łamania przepisów w grę wchodzi nawet odpowiedzialność karna i kara ograniczenia wolności. Właśnie dlatego w testowanym przez sieć modelu tak ogromny nacisk położono na brak jakiegokolwiek zaangażowania etatowych pracowników sklepu oraz osób zatrudnionych na umowach cywilnoprawnych do wykładania towaru czy obsługi kas.
Ochroniarz pilnujący sali sprzedaży nie może pomóc klientowi w skasowaniu produktów ani odblokować zawieszonej kasy samoobsługowej, ponieważ mogłoby to zostać uznane przez kontrolerów za wykonywanie czynności handlowych. Eksperci rynku sprzedaży detalicznej zwracają uwagę, że choć takie rozwiązanie pozwala wygenerować dodatkowy obrót w dni wolne, to niesie ze sobą spore wyzwania operacyjne.
Konieczność odpowiedniego zatowarowania półek jeszcze w sobotę wieczorem oraz zablokowania wybranych stref z alkoholem czy wyrobami tytoniowymi generuje dodatkowe koszty logistyczne.
Ostateczny sukces tego projektu zależy teraz od dwóch czynników, czyli realnego zainteresowania ze strony samych konsumentów oraz stanowiska Państwowej Inspekcji Pracy, która z pewnością bacznie przyjrzy się niedzielnym eksperymentom sieci. Jeśli test zakończy się powodzeniem, w ślad za tym pionierem mogą pójść kolejni duzi gracze, trwale zmieniając krajobraz polskiego handlu w weekendy.