Ile wyniesie najniższa emerytura? Jest kluczowy wskaźnik. Tyle seniorzy dostaną "na rękę"

Zmiany w wysokości emerytury? Sygnał, którego nikt nie brał pod uwagę

Początek roku przyniósł dane, które na pierwszy rzut oka nie wzbudziły większego poruszenia. Jednak w administracji publicznej i wśród ekonomistów zaczęły pojawiać się pierwsze nieoficjalne sygnały, że coś może pójść innym torem, niż pierwotnie zakładano. Chodzi o mechanizm, który działa automatycznie i nie pozostawia wiele przestrzeni na decyzje polityczne.

Jak informuje „Fakt”, waloryzacja emerytur i rent może okazać się wyższa, niż pierwotnie planował rząd. Kluczowe znaczenie mają tu dane Głównego Urzędu Statystycznego. Według pierwszego wskaźnika ceny dla gospodarstw emerytów i rencistów wzrosły o 4,2 proc., podczas gdy w rządowych prognozach zakładano 4 proc. Ten element systemu od lat decyduje o tym, jak zmieniają się świadczenia wypłacane co miesiąc milionom Polaków. Zazwyczaj jego skutki są zgodne z wcześniejszymi prognozami budżetowymi, dlatego nie wywołują większych emocji. Tym razem jednak pojawiła się różnica, która – choć pozornie niewielka – może mieć poważne konsekwencje finansowe.

Eksperci zwracają uwagę, że nawet drobne odchylenia w kluczowych wskaźnikach przekładają się na ogromne kwoty, gdy dotyczą całego systemu. To właśnie dlatego w resorcie finansów zaczęto uważniej przyglądać się pierwszym liczbom napływającym z urzędów statystycznych. 

Budżet pod presją, oczekiwania rosną

Najnowsze dane pokazują, jak niewielkie różnice w statystykach mogą przełożyć się na realne pieniądze w portfelach milionów osób i jednocześnie mocno obciążyć finanse publiczne. Choć rząd nie planował takiego rozwoju wydarzeń, mechanizmy waloryzacji działają niezależnie od politycznych deklaracji. W przestrzeni publicznej coraz częściej pojawiały się pytania o to, czy państwowa kasa jest przygotowana na mniej oczywisty scenariusz. Choć oficjalne dokumenty budżetowe zostały przyjęte już wcześniej, życie po raz kolejny zaczęło je weryfikować.

Szczególną uwagę zwraca fakt, że wszelkie zmiany w tym obszarze automatycznie wpływają nie tylko na podstawowe świadczenia, ale także na dodatkowe wypłaty realizowane w ciągu roku. To oznacza, że potencjalne korekty mogą mieć efekt domina, który trudno będzie zatrzymać jednym ruchem.

Dla samych zainteresowanych to źródło niepewności, ale i nadziei. Wielu z nich zadaje sobie pytanie, czy w najbliższych miesiącach realna wartość ich świadczeń faktycznie się poprawi, czy też wszystko skończy się jedynie na medialnych spekulacjach. Rząd z kolei musi liczyć się z tym, że każda nieplanowana zmiana oznacza konieczność przesunięć w innych częściach budżetu. Co dokładnie wynika z najnowszych wyliczeń?

Wyższa waloryzacja, większe wypłaty i dodatkowe miliardy

Waloryzacja świadczeń zależy nie tylko od inflacji, ale również od realnego wzrostu wynagrodzeń. Te dane zostaną opublikowane dopiero pod koniec lutego, jednak – jak podaje „Fakt” – jeśli okażą się zgodne z założeniami przyjętymi w ustawie budżetowej, łączny wskaźnik waloryzacji może wynieść 5,08 proc. Oznaczałoby to, że już od marca świadczenia zostaną wypłacone w wyższej kwocie.

Najniższa emerytura, która obecnie wynosi 1 878,91 zł brutto, mogłaby wzrosnąć do 1 974,36 zł brutto. W praktyce oznacza to około 86–87 zł więcej „na rękę” dla osób pobierających minimalne świadczenie. To jednak nie koniec skutków tej zmiany. Wyższa waloryzacja oznacza również większe trzynaste i czternaste emerytury, ponieważ ich wysokość jest równa minimalnej emeryturze. Jak czytamy w „Fakcie”, dodatki te również mogłyby wynieść około 1 974,36 zł brutto, czyli więcej, niż wcześniej zakładano.

Dla budżetu państwa to poważne wyzwanie. Na waloryzację emerytur i rent zaplanowano niemal 23 mld zł, a na wypłatę trzynastek i czternastek około 33 mld zł. Wyższy wskaźnik waloryzacji może jednak oznaczać konieczność znalezienia dodatkowego miliarda złotych, który nie był uwzględniony w pierwotnych planach finansowych.

Jednocześnie rząd studzi oczekiwania w innej kwestii. Druga waloryzacja emerytur i rent w 2026 roku nie jest planowana. Zostanie ona rozważona wyłącznie wtedy, gdy inflacja w pierwszym półroczu przekroczy 5 proc. Obecne prognozy na ten rok mówią o inflacji na poziomie około 3 proc., co oznacza, że taki scenariusz jest mało prawdopodobny. Najbliższe tygodnie pokażą, czy prognozy się potwierdzą i jak państwo poradzi sobie z dodatkowymi kosztami, które już teraz rysują się na horyzoncie.