Bankomatowy haracz. Od teraz każda wypłata będzie Cię słono kosztować

Cicha rewolucja w Twoim portfelu

Przez lata przyzwyczailiśmy się do komfortu. Darmowe wypłaty z bankomatów, szeroka dostępność maszyn na każdym rogu i poczucie, że nasze pieniądze są zawsze pod ręką, stały się standardem. Jednak pod powierzchnią tego spokoju, w zaciszach gabinetów globalnych gigantów płatniczych, zapadły decyzje, które wywracają ten porządek do góry nogami. Nie jest to kwestia przypadku ani nagłego kaprysu – to systemowa zmiana, która dojrzewała od miesięcy, a jej efekty zaczynamy właśnie odczuwać.

Sytuacja gospodarcza, rosnące koszty utrzymania infrastruktury oraz zmieniające się modele biznesowe sprawiły, że dotychczasowy układ przestał być rentowny. To, co wcześniej było ukryte w kosztach międzybankowych, teraz wypływa na powierzchnię. Dla przeciętnego Kowalskiego oznacza to jedno: czas "bezkosztowego" pieniądza fizycznego dobiega końca. Emocje budzi nie tylko fakt samych podwyżek, ale ich skala, która w niektórych przypadkach może być szokująca.

Mechanizm, o którym nikt głośno nie mówi

Aby zrozumieć, dlaczego Twój bank prawdopodobnie już wysłał albo wkrótce wyśle Ci powiadomienie o zmianie tabeli opłat i prowizji, musimy zajrzeć za kulisy transakcji. Do tej pory system opierał się na przewidywalności. Każda operacja w obcym bankomacie wiązała się ze zryczałtowaną stawką, którą bank wydający kartę płacił operatorowi maszyny. Był to system przejrzysty, choć dla wielu instytucji coraz mniej opłacalny. Od lutego 2026 roku ten model zostaje zastąpiony przez coś znacznie bardziej skomplikowanego i – co gorsza dla naszych portfeli – droższego.

Nowy system to tzw. model hybrydowy. Nie będziemy już mówić o jednej, stałej kwocie za transakcję. Giganci tacy jak Visa oraz Mastercard wprowadzają rozwiązanie łączące stałą podstawę z dodatkiem procentowym. To właśnie ten "procent" jest kluczem do zrozumienia, dlaczego wypłata większych kwot stanie się tak kosztowna. Visa ustaliła stałą stawkę na poziomie 1,20 zł plus 0,17% od kwoty wypłaty. Mastercard poszedł o krok dalej, ustalając ten dodatek na poziomie 0,18%. Choć ułamki te wydają się niepozorne, w skali milionów transakcji dziennie oznaczają miliardowy przepływ kapitału z kieszeni klientów i banków do operatorów infrastruktury.

Kto straci najwięcej? Liczby nie kłamią

Przejdźmy do konkretów, które najlepiej obrazują skalę nadchodzącego trzęsienia ziemi. Jeśli planujesz wypłacić z bankomatu kwotę 1000 zł, przygotuj się na to, że koszt tej operacji dla systemu wzrośnie drastycznie. W przypadku kart Visa koszt obsługi takiej transakcji skacze z dotychczasowych ok. 1,30 zł do poziomu 2,90 zł. To wzrost o ponad 100 procent! W przypadku Mastercarda sytuacja wygląda podobnie – koszt wzrasta z ok. 1,70 zł do blisko 3 zł.

Wspomniane zmiany najbardziej uderzą w klientów korzystających z maszyn niezależnych operatorów, takich jak Euronet czy Planet Cash. To właśnie te firmy zarządzają większością bankomatów w Polsce (blisko 70%). Banki, stojąc pod ścianą rosnących kosztów interchange, prawdopodobnie przestaną brać te wydatki na siebie. Możemy się spodziewać, że przywilej darmowych wypłat zostanie ograniczony wyłącznie do urządzeń własnych danej instytucji finansowej. Każda próba skorzystania z bankomatu na dworcu, w galerii handlowej czy na stacji benzynowej może zakończyć się pobraniem prowizji, która jeszcze niedawno wydawałaby się nie do pomyślenia.

Czy gotówka stanie się dobrem luksusowym?

Wizja "bankomatowych pustyń" staje się coraz bardziej realna. Operatorzy maszyn, choć otrzymają wyższe prowizje, mogą stanąć przed problemem drastycznego spadku liczby transakcji. Polacy, zniechęceni nowymi opłatami, jeszcze szybciej mogą uciekać w stronę płatności bezgotówkowych i systemów takich jak BLIK (choć i tu zasady mogą ulec zmianie). Rosnące koszty prądu, serwisu i ochrony sprawiają, że utrzymanie bankomatu w mniejszej miejscowości przestaje się opłacać.

Efekt? Bankomaty będą znikać z map, a te, które zostaną, będą kosztować nas więcej. To cios szczególnie dla osób starszych, przywiązanych do tradycyjnej formy pieniądza, oraz dla mieszkańców regionów, gdzie cyfryzacja usług finansowych wciąż kuleje. Wchodzimy w nową erę – erę, w której za posiadanie fizycznego banknotu w ręku trzeba będzie zapłacić rynkową, wysoką cenę. Luty 2026 to dopiero początek tej transformacji, a my wszyscy właśnie stajemy się jej uczestnikami, niezależnie od tego, czy nam się to podoba, czy nie.

Ile realnie zapłacisz? Zestawienie banków i nowych realiów

Choć każda instytucja finansowa prowadzi własną politykę, pierwsze zmiany w Tabelach Opłat i Prowizji (TOiP) na luty 2026 r. jasno wskazują kierunek: preferowanie maszyn własnych i surowe karanie za "skok w bok" do obcej sieci.Warto zauważyć, że banki coraz częściej stosują progi kwotowe – wypłata małych sum (np. poniżej 300 zł) staje się skrajnie nieopłacalna.

Poniżej prezentujemy orientacyjne zestawienie warunków w najpopularniejszych bankach (stan na luty 2026):

Uwaga: Powyższe dane mają charakter poglądowy. Banki mogą modyfikować cenniki w ramach ofert promocyjnych lub dla konkretnych typów kont (np. dla młodych lub VIP).

Źródła:

• Oficjalne wytyczne Visa i Mastercard dotyczące zmiany stawek opłaty bankomatowej od lutego 2026 r.
• Raporty NBP
• Aktualne cenniki banków: PKO BP, mBank, Santander Bank Polska, ING Bank Śląski (luty 2026)