Nowe zasady wypłaty zasiłku pogrzebowego. Rząd zdecydował

Zasiłek pogrzebowy nierzadko stanowi ważny element podczas pokrycia kosztów pochówku bliskiej osoby. Rząd i Zakład Ubezpieczeń Społecznych chcą, aby Polacy mogli łatwiej starać się o jego otrzymanie. Wiele wskazuje na to, że wszystkie jest na dobrej do tego drodze.

Wysokość zasiłku pogrzebowego

Podwyższenie zasiłku pogrzebowego z dotychczasowych 4 tys. zł do 7 tys. zł było ważną informacją dla Polaków, którzy chcieli by ich bliscy zostali godnie pochowani. Sztywne limity przestały przystawać do realiów rynkowych, w których koszt wyprawienia pochówku w dużym mieście nierzadko przekraczał dwukrotność starej stawki. 

Mechanizm został uzupełniony o bezpiecznik w postaci automatycznej waloryzacji świadczenia, uruchamianej w sytuacji, gdy średnioroczna inflacja (ogólny wskaźnik wzrostu cen towarów i usług konsumpcyjnych) przekroczy próg 5 proc. Czy wyższa kwota zasiłku pogrzebowego rozwiązała wszystkie problemy rodzin w kryzysowej sytuacji? Jednorazowy zastrzyk gotówki usunął główną barierę finansową, ale prawdziwą udręką dla wielu pozostała konieczność mierzenia się z urzędową biurokracją w trudnych momentach żałoby.

Ile dni na złożenie wniosku o zasiłek pogrzebowy?

Odpowiedzią na proceduralne zatory stała się nowelizacja przepisów regulujących czas rozpatrywania wniosków przez państwowego ubezpieczyciela. Ustawowy termin przekazania środków skrócono o połowę – z 30 do zaledwie 14 dni.

W codziennej praktyce urzędniczej cyfryzacja rejestrów przynosi jeszcze lepsze rezultaty, gdyż średni czas oczekiwania na przelew skurczył się obecnie do zaledwie 9 dni. Tak znaczne przyspieszenie stało się możliwe dzięki bezpośredniej integracji baz danych Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z Urzędami Stanu Cywilnego, co wyeliminowało konieczność osobistego dostarczania papierowych odpisów aktu zgonu przez wnioskodawców.

Kluczowym udogodnieniem okazuje się także sankcjonowana prawnie opcja podziału płatności. W tym modelu cześć świadczenia pokrywa bezpośrednio fakturę wystawioną przez firmę funeralną, natomiast pozostała kwota zasiłku pogrzebowego trafia bez pośredników na konto organizatora uroczystości. Statystyki pokazują rosnącą popularność tego rozwiązania, z którego w pierwszych po wprowadzeniu zmian skorzystano już wiele razy.

Zasiłek pogrzebowy od 2027 roku

Zapowiadana na 2027 rok kolejna faza reformy zasiłku pogrzebowego ma całkowicie zmienić sposób komunikacji na linii przedsiębiorca–urząd. Rząd zapowiedział wdrożenie dedykowanego systemu elektronicznego dla zakładów pogrzebowych, który umożliwi pełną obsługę wniosków przez internet bez konieczności składania fizycznych dokumentów.

Choć branża z uznaniem przyjmuje kierunek cyfryzacji, eksperci komory funeralnej głośno wskazują na brak kluczowych pól w obecnym formularzu Z-12, co wymaga pilnej korekty cyfrowego formularza. Prace nad cyfryzacją ujawniły przy okazji znacznie szerszy problem legislacyjny związany z archaicznymi przepisami. Obecny system prawny opiera się na ustawie o cmentarzach i chowaniu zmarłych pamiętającej jeszcze 1959 rok, co wywołuje liczne spory wokół prawa do grobu oraz zarządu infrastrukturą nekropolii.

Posłowie zapowiadają, że pełna cyfryzacja procedur od odszkodowań po e-wnioski musi iść w parze z kompleksową reformą prawa cmentarnego. Wprowadzenie nowoczesnych narzędzi cyfrowych od 2027 roku definitywnie zamknie epokę papierowej sprawozdawczości, gwarantując obywatelom sprawną i pozbawioną barier obsługę w najtrudniejszych życiowych momentach.