Zacznie się 1 marca. ZUS będzie wypłacał po 4500 zł na osobę. Sprawdź, czy się załapiesz
Nie każdy przelew z Zakładu Ubezpieczeń Społecznych oznacza klasyczną emeryturę. Część osób po 55. roku życia może otrzymywać świadczenie sięgające nawet 4500 zł miesięcznie – i to jeszcze przed osiągnięciem ustawowego wieku emerytalnego. Rozwiązanie istnieje od lat, ale wciąż nie dotyczy szerokiej grupy uprawnionych.
- Kto może otrzymać świadczenie już po 55. roku życia?
- Od kiedy obowiązuje kwota przekraczająca 4500 zł?
- Jaki warunek wyklucza wielu potencjalnych beneficjentów?
To nie wcześniejsza emerytura. Czym jest świadczenie kompensacyjne?
Chodzi o nauczycielskie świadczenie kompensacyjne wypłacane przez ZUS. Nie jest to dodatek ani specjalna premia, lecz odrębne świadczenie pomostowe dla określonej grupy zawodowej. Jego celem jest umożliwienie zakończenia pracy przed osiągnięciem powszechnego wieku emerytalnego.
Świadczenie przysługuje wyłącznie nauczycielom, wychowawcom i pedagogom zatrudnionym w placówkach oświatowych. Nie obejmuje wszystkich osób po 55. roku życia – kluczowy jest charakter wykonywanej pracy.
W praktyce oznacza to, że nawet długi staż zawodowy poza oświatą nie daje prawa do tego świadczenia. To rozwiązanie sektorowe, ściśle uregulowane ustawą.

Jeden kluczowy warunek, który trzeba spełnić
Aby otrzymać świadczenie, należy spełnić trzy warunki łącznie:
- ukończyć 55 lat (kobiety) lub 60 lat (mężczyźni),
- posiadać co najmniej 30 lat stażu pracy, w tym minimum 20 lat pracy nauczycielskiej w wymiarze co najmniej 1/2 etatu,
- rozwiązać stosunek pracy na własny wniosek.
To właśnie trzeci warunek jest najczęściej pomijany. Świadczenie przysługuje dopiero po zakończeniu zatrudnienia. Co więcej, podjęcie ponownie pracy nauczycielskiej po przyznaniu świadczenia skutkuje wstrzymaniem jego wypłaty – niezależnie od wymiaru etatu czy wysokości zarobków.
Od kiedy nawet 4500 zł? Kluczowa jest marcowa waloryzacja
Wysokość nauczycielskiego świadczenia kompensacyjnego zależy od zgromadzonych składek emerytalnych i kapitału początkowego. ZUS oblicza je, dzieląc zgromadzony kapitał przez średnie dalsze trwanie życia dla osoby w wieku 60 lat.
Świadczenia podlegają corocznej waloryzacji 1 marca. To właśnie po waloryzacji w marcu 2026 roku przeciętna wysokość świadczenia przekroczyła 4500 zł miesięcznie.
Dla porównania:
- w styczniu 2024 r. średnia wynosiła ok. 3557 zł,
- w październiku 2024 r. – 4329 zł,
- w marcu 2025 r. – 4208,62 zł.
Kwota „nawet 4500 zł” dotyczy średniej wysokości po najnowszej waloryzacji. Indywidualna wysokość świadczenia może być wyższa lub niższa – zależy od przebiegu kariery zawodowej i wysokości składek.
Jak złożyć wniosek i czego pilnować?
Wniosek o nauczycielskie świadczenie kompensacyjne należy złożyć w ZUS nie wcześniej niż 30 dni przed spełnieniem warunków lub planowanym dniem przejścia na świadczenie.
Do dokumentów trzeba dołączyć potwierdzenie:
- okresów pracy nauczycielskiej,
- innych okresów składkowych i nieskładkowych (np. działalność gospodarcza, służba wojskowa, urlopy),
- wysokości wynagrodzenia sprzed 1 stycznia 1999 r., jeśli wpływa ono na kapitał początkowy.
W przypadku podjęcia innej pracy (poza oświatą) świadczenie może zostać zmniejszone na zasadach obowiązujących przy emeryturach i rentach.
Źródła: Biznes Info, Zakład Ubezpieczeń Społecznych, ustawa o nauczycielskich świadczeniach kompensacyjnych.