Sejmowi prawnicy ostrzegają przed pomysłem Karola Nawrockiego. Chodzi o emerytury

Główne założenia prezydenckiego projektu waloryzacji świadczeń

Program „Godna emerytura”, firmowany przez Karola Nawrockiego, zakłada zmianę dotychczasowych zasad waloryzacji emerytur i rent. Prezydencka inicjatywa, która została poddana szczegółowej ocenie przez prawników sejmowych, stawia pod znakiem zapytania kwestię ewentualnego dążenia do zrównania świadczeń wypłacanych Polakom.

Kluczowym elementem reformy jest propozycja podnoszenia najniższych świadczeń o stałą kwotę wynoszącą co najmniej 150 zł brutto miesięcznie. Nowy mechanizm miałby objąć osoby otrzymujące emerytury i renty do wysokości około 3 tys. 300 zł.

Dla świadczeń przekraczających ten próg utrzymane zostałyby dotychczasowe zasady waloryzacji, o ile okazałyby się one korzystniejsze dla beneficjentów. Głównym celem projektu jest bowiem poprawa sytuacji materialnej seniorów pobierających obecnie najniższe kwoty. 

Potencjalne negatywne skutki waloryzacji kwotowej

Prawnicy sejmowi, analizując projekt „Godna emerytura”, sformułowali ostrzeżenia dotyczące potencjalnych efektów ubocznych proponowanych zmian. Eksperci wskazują, że wprowadzenie stałej kwoty podwyżki może wpłynąć na strukturę całego systemu emerytalnego.

Zgodnie z opiniami prawnymi, taki mechanizm prowadzi do stopniowego spłaszczania wysokości świadczeń oraz ich oderwania od skali i długości okresu odprowadzania składek. Może to w praktyce oznaczać zbliżenie systemu do modelu emerytury obywatelskiej, gdzie wypłaty są zbliżone dla wszystkich uprawnionych bez względu na wcześniejsze zarobki.

Wprowadzenie reformy niesie również ryzyko osłabienia motywacji ubezpieczonych do opłacania składek w wyższej wysokości. System premiujący najniższe świadczenia staje się mniej atrakcyjny dla osób o wyższych dochodach.

Wpływ reformy na rynek pracy i motywację do zatrudnienia

Eksperci z Biura Ekspertyz Kancelarii Sejmu wyrażają obawy dotyczące wpływu nowych przepisów na aktywność zawodową Polaków. Zwracają oni uwagę na możliwe zmiany w zachowaniach pracowników na różnych etapach kariery.

Proponowane rozwiązanie będzie zachęcało do jak najszybszego przejścia na emeryturę, gdyż znacznie zmniejszy się bodziec do przedłużania okresu zatrudnienia - podkreślają eksperci w opinii Biura Ekspertyz i Oceny Skutków Regulacji Kancelarii Sejmu.

Analitycy przewidują także możliwy wzrost zjawiska fikcyjnego samozatrudnienia, szczególnie wśród młodszych pracowników, oraz ogólne powiększenie szarej strefy. Wynika to z faktu, że przy rosnącej realnej wartości najniższych emerytur, opłacanie minimalnych składek może stać się dla wielu osób wyborem racjonalnym ekonomicznie.